— 233 — 



niets te maken heeft met dolheid, mag wel blijken uit het- 

 feit, dat nergens meer dolheid voorkomt dan op IJsland en 

 in de poolstreken; dat daar de warmte oorzaak is, zal toch 

 wel niemand willen bewezen. 



Honger en dorst geven er aanleiding toe, zeggen anderen, 

 maar ook dit is buitengesloten, anders zou er geen niet-dolle 

 gladakker meer rondloopen. 



Door sarren kan men een dier dol maken, zeggen weer 

 anderen; ja zeker, in den zin van :^ „houdt op, ik word er dol 

 van", kan men het dier razend maken, maar het lijdt daar- 

 door nog niet aan dolheid, rabies of lyssa, zooals de wetenschap- 

 pelijke namen luiden. 



Geen dol individu, of het is dat geworden door opname van 

 de smetstof, afkomstig van een ander dol wezen. 



Be dolheid ivordt uitsluitend veroorzaakt door een levende 

 smetstof. Die smetstof nu wordt in den regel overgebracht 

 door bijten. Zooals reeds gezegd, bevat het speeksel van dolle 

 dieren de smetstof. Bijt zoo 'n dier, dan komt daarmee in 

 de beetwond speeksel en de infectie is mogelijk. Niet altijd 

 behoeft het gebeten dier dol te worden, maar dat mag niet 

 als tegenbewijs worden aangevoerd voor de boven verkondigde 

 stelling. Er zijn te veel momenten, die daar invloed op uit 

 kunnen oefenen. Een beet in het been, b.v. door de broekspijp 

 heen, kan een wondje veroorzaken, maar de tand was dan, 

 voor ze het vleesch bereikte, reeds geheel of gedeeltelijk schoon 

 geveegd door de gepasseerde broekspijp. Zoo kan ook een 

 dikke haarvacht beschuttend werken. 



Een andere mogelijkheid is, dat het dolle dier niet dol 

 was in den zin, dien we hier bedoelen. 



Een groote rol speelt hier ook het incubatiestadium. Dit 

 toch is zeer uiteenloopend. Het kan zich uitstrekken van 

 8 dagen tot een jaar, soms langer. Men is dan al dikwijls 

 vergeten, wat er gebeurd is. Ook is vaak de eigenaar geheel 

 onwetend van wat zijn dier is overkomen, en schudt daarom 

 zijn hoofd, als men hem vertelt, dat zijn dier gebeten möèt zijn. 



Tenslotte behoeft er niet gebeten te zijn, maar is het 

 vaak voldoende, dat men gelikt is door een dol dier, waarbij 

 speeksel is geraakt in kleine open wondjes. 



