— 259 — 



Zeer vormenrijk gras, vooral wat beharing, naaldlengte en kleur 

 der aartjes betreft. De lengte der naalden is veranderlijk bij dezelfde 

 plant, ja zelfs in dezelfde bloeiwijze. Een scherpe scheiding tusschen 

 de verschillende vormen te maken is onmogelijk, men vindt allerlei 

 combinaties van beharing, afmetingen, naaldlengte en kleur der aartjes, 

 vorm en afmetingen van gi, opgerichte of grcotendeels neerliggende 

 stengels, ontbrekend of door een rij haren vertegenwoordigd tongetje, 

 zonder dat het mogelijk blijkt een dezer vormen scherp te omgrenzen ; 

 alles loopt in elkaar over. Grootte en kleur der aartjes staan niet 

 met elkaar in correlatief verband. De scheiding, die MERRILL (Philip- 

 pine Journal of Science 1,351) maakt tusschen Panicum Crus 

 galli en P. stagninum, waarvan de eerste opgerichte stengels 

 en purperen, 2—3 m.M. lange aartjes, de laatste een neerliggenden 

 stengel en groene, 4—5 m.M, lange aartjes zou hebben, is dan ook 

 noch bij Nederlandsch, nog bij Javaansch materiaal door te voeren, 

 afgezien nog van het feit, dat MERRILL blijkbaar geen notitie heeft ge- 

 nomen van de diagnose van P. stagninum bij RETZIUS, den vader 

 der soort. RETZIUS noemt tcch als kenmerken van zijn soort opgerichte 

 halmen, langgenaalde aartjes, een langharigen mond der bladscheeden 

 en een mannelijke onderste bloem. Van dit alles maakt MERRILL geen 

 gewag, een door hem als P. stagninum gedetermineerd Philippijnsch 

 exemplaar in het Buitenzorgsch herbarium voldoet dan ook in geenen 

 deele aan de diagnose bij RETZIUS, ja, zelfs niet aan die bij MERRILL 

 zelf, daar de aartjes geen 4 — 5 doch slechts 3I2 m.M. lang zijn, voorts 

 zijn ze ongenaaid Een op Java veelvuldig in moerassen voorkomende 

 vorm voldoet zeer goed aan de beschrijving van RETZIUS en werd 

 dan ock door MIQUEL, HALLIER en anderen terecht als P. stag- 

 ninum gedetermineerd: deze vorm is echter door allerlei overgan- 

 gen met het t\'pe verbonden en heeft geen recht om als afzonderlijke 

 soort te worden erkend. 



Sommige vormen van P. Crus galli, vooral de als P. frumen- 

 taceum beschreven cultuurvorm uit Engelsch-Indië, staan zoo dicht bij 

 P. colonum. dat men ze bijna even goed tot deze laatste soort zou kun- 

 nen brengen. Op Java echter is P. colonum allijd scherp van P. 

 Crus galli gescheiden, daarom heb ik haar afzcnderiijk gehouden. 



Bloeitijd. 



In alle maanden van het jaar kan men op geschikte terreinen 

 bloeiende exemplaren aantreffen. Tusschen de padi staande 

 exemplaren bloeien in den regel vóór de padi, hun zaad is ook 

 eerder rijp. Daardoor kan men vrij zeker zijn, dat de zaden 

 van dit onkruid niet met het padizaaizaad op de kweekbedden 

 of de akkers gebracht worden. 



Teysmannia, 1916. 17 



