— 354 — 



de plantages verdwenen zijn en alleen als historische curiositeit in 

 de Cultuurtuinen en Plantentuinen voorkomen. 



De vervanging van fijne variëteiten door grovere wordt, volgens 

 Appel, gemakkelijk gemaakt door den achteruitgang in smaak, die 

 bij alle z. g. beschaafde volken plaats vindt. „De gemiddelde mensch 

 van heden mist den smaak om te beoordeelen, of zijn biefstuk afkomstig 

 is van een Holstein- of een Hereford-os, of de kip, die hij optafel 

 krijgt, met gerst of met haver is gevoed, of hij natuur-wijn of ge- 

 suikerde wijn drinkt, en of hij Coffea arabica of Coffea robusta 

 drinkt". Onze voorouders waren fijnere proevers! 



Zoo zou dus de vooruitgang in beschaving gepaard gaan met 

 achteruitgang in goeden smaak 



Indien men een variëteit in cultuur heeft, die door haar vatbaarheid 

 voor een ziekte bezwaren oplevert, doch overigens goede eigenschap- 

 pen heeft, dan kan somtijds kruising met een andere variëteit, die 

 bestand is tegen die ziekte, doch die in andere opzichten minder 

 goede eigenschappen vertoont, een bastaard opleveren, die de goede 

 eigenschappen van de twee ouders vereenigt. Zoo is Chunnee-riet, 

 dat in het wild werd aangetroffen in Britsch-Indië, zeer bestand 

 tegen ziekten, maar het heeft een hoog vezelgehalte; doorkruising 

 met andere soorten, die vatbaarder zijn voor ziekten, doch een 

 geringer vezelgehalte hadden, werden bastaarden verkregen, die de 

 goede eigenschappen, weerstand tegen ziekten en laag vezelgehalte, 

 vereenigden. Met de Djati-Roenggo cacao-hybride is het een der- 

 gelijk geval ; zij vereenigt in meerdere of mindere mate de goede 

 kwaliteit van het product der Criollo-moeder met de groeikracht en 

 weerstand tegen ziekten van den vader (een overigens inferieur 

 Forastero-tj'pe). 



Dezelfde methode werd in Amerika door Orton gevolgd, die een 

 katoenras, dat onvatbaar was voor de verwelkingsziekte, doch weinig 

 productief was, kruiste met een productieve doch vatbare variëteit; 

 op deze wijze wist hij een onvatbare en tevens produktieve bastaard 

 te verkrijgen. 



De omstandigheid, dat niet alleen nauw verwante variëteiten onder- 

 ling zeer kunnen verschillen in vatbaarheid voor ziekten, maar dat 

 dit verschil zelfs groot kan zijn tusschen de verschillende individuen 

 van een schijnbaar uniform ras (beter gezegd: tusschen de elemen- 

 taire soorten, waaruit een populatie bestaat) geeft te denken. Vinden 

 wij in zulk een ras een of meer individuen, die in tegenstelling 

 met hun buren van een bepaalde ziekte niet te lijden hebben, dan 

 is voor de practijk de groote vraag: is die weerstand tegen de 



