— 474 — 



water en bronnen. Hoofdzaak is hier ladangbouw. upeeni- 

 gen afstand van de kampoogs zien de ladangs er uit als 

 overal elders, maar dichter bij zijn ze min of meer geterras- 

 seerd en groot genoeg voor ploegcultuur. De meest gun- 

 stig gelegen ladangs dicht bij de kampongs worden vrijwel 

 permanent gebruikt en zijn vrij vlak aangelegd, vele boven- 

 dien voorzien van een pematang. Hier hebben we dus al 

 de droge sawah. En inderdaad heeft men nu, waar dit 

 mogelijk bleek, water er op geleid en aldus de natte sawah 

 verkregen en daarmee den natten rijstbouw. Hier is dus 

 niet een extensieve sawahculluur ontstaan uit een exten- 

 sieven ladangbouw, maar uit een intensieven ladangbouw in 

 eens een intensieve sawahbouw. 



Ik wil geenszins beweren, dat niet nog veel meer andere 

 gevallen zich kunnen en hoogstwaarschijnlijk zullen hebben 

 voorgedaan ; ik meen zelfs te mogen zeggen, dat dat wel zeker 

 is. Zoo heeft b.v. de eigenaardige kintjirbevloeiiog in mijn 

 ressort hoogstwaarschijnlijk een bijzondere ontwikkelings- 

 geschiedenis. Maar ik meen, dat de genoemde gevallen de 

 meestvoorkomende zullen zijn. 



ni. 



Aan de hand van de bovenbeschreven waarnemingen wil ik 

 EU enkele hypothesen opstellen, die misschien van economi&ch 

 belang kunnen zijn. 



Ik stel me voor, dat de oorspronkelijke landbouwvorm de 

 gewone boschladangbouw is geweest, zooals men die zoo 

 mooi beschreven vindt in Nieuvvenhuis' werk over Borneo, en 

 zooals die ook hier op Sumatra wordt toegepast. 



In daisrvoor geschikte streken, d.i. streken met gunstige 

 bodemorastaodigheden, bemerkte men spoedig, dat vochtige 

 plaatsen goede opbrengsten gaven en dit verscheidene jaren 

 achtereen deden. Bij toenemende bevolking of wel schaar- 

 schcr worden van goede ladanggronden begon men deze stuk- 

 ken in permanente cultuur te nemen. 



Spoedig bleek het, dat 't voor de padi gunstig is, als de wa- 

 terstand wat geregeld kan worden. En zoo kwam men tot de 

 Dematangs. 



