— 20 — 



platen eerst na 7 of 8 dagen zichtbaar, volgens Harrison 

 en Barlow was bij hun proeven de groei der bacteriën 

 reeds veel spoediger zichtbaar. 



De voedingsbodems moeten steeds neutraalof zeer zwak 

 alkalisch zijn. Eigenaardig is de waarneming van Har- 

 rison en Baelow dat hun voedingsbodem direct na be- 

 reiding niet geschikt is voor de bacteriën, maar eerst na 

 2 tot 3 weken staan gebruikt kan worden en bij langer 

 staan nog in bruikbaarheid toeneemt. 



Reinculturen, gekweekt op deze bodems, bleken gedurende 

 langen tijd volkomen virulent te blijven en gaven goede 

 resultaten bij bodementing. 



Wat de voeding der knoUetjesbacteriën betreft, hierover 

 is zeker het laatste woord nog niet gesproken. Zoo vond 

 bv. SiMON, dat aftreksel van aarde de levenskracht der 

 bacteriën verhoogt, en in den laatsten tijd heeft men ze 

 ook met succes gekweekt op een voedingsbodem, bestaande 

 uit decocl van aarde + 1/20 yo bikaliumphosphaat + 1 % 

 druivensuiker en lè% agar. 



Wij wezen er reeds op, dat bij het isoleeren van Rhi- 

 zobium uit de knolletjes, ter verkrijging van materiaal 

 voor de reinculturen, vermeden moet worden, andere 

 bacteriën mee te nemen, die buiten op de knolletjes zitten. 

 In de knolletjes bevinden zich gewoonlijk geen andere 

 bacteriën dan Rhizohium en men kan zich dus het ver- 

 krijgen van Rhizohium-cnMyiTen gemakkelijk maken door 

 de knolletjes eerst uitwendig te steriliseeren alvorens men 

 uit het binnenste met de entnaald i?/w2;o&mm-bacteriën 

 neemt ter verdere cultiveering op kunstmatigen bodem. 

 Volledigheidshalve moet hier echter bijgevoegd worden, 

 dat, volgens onderzoekingen uit den allerlaatsten tijd, 

 somtijds ook andere bacteriën dan de echte Rhizohium in 

 versche knolletjes voorkomen. Welke rol die bacteriën 

 spelen, is nog onduidelijk, en voorloopig voor ons doel ook 

 wellicht van minder belang. 



Die uitwendige sterilisatie der knolletjes kan gemakkelijk 



