— 300 — 



waarvan men zeker moet zijn, is, of de bemesting gewerkt 

 heeft of niet, en die wetenschap kan men alleen verkrijgen, 

 wanneer onbemeste veldjes gebruikt worden. 



Ook mag er wel op gewezen worden, dat het onjuist 

 is, dat een meststof, die het eene jaar gewerkt heeft, ook 

 het volgende jaar per se moet werken. Zoo kunnen or- 

 ganische meststoffen in een droog jaar dikwijls zeer on- 

 gunstig resultaat geven, terwijl andere meststoffen juist 

 een nadeeligen invloed van den regen ondervinden. 



VIL Den regenval gedurende de proef opteekenen. 



VIII. Steeds zorgen, dat de onbemeste en gelijk bemeste 

 veldjes regelmatig over het terrein verdeeld zijn. 



Ook zonder wiskundige berekening is dit zeer goed te 

 begrijpen, daar elke serie veldjes, die een gelijke behande- 

 ling onderging, zoo verdeeld moet worden, dat zij van de 

 slechte en goede plekken van het terrein zooveel mogelijk 

 gelijkelijk haar deel krijgt. 



IX. Ret zaad^ de stekken of de planten voor alle veldjes 

 zoo gelijk mogelijk nemen. 



Voor eenjarige gewassen is dit geen bezwaar, maar 

 voor meerjarige kan men zich er niet aan houden. 



De planten zijn dan meestal, èn door de behandeling 

 èn door den invloed van ziekten en plagen, zeer verschillend 

 geworden, terwijl ook de individueele verschillen door den 

 grooteren ouderdom meer voor den dag komen. Bovendien 

 oogst men bij de meerjarige culturen meestal maar een zeer 

 klein gedeelte van de totale plantproductie, geheel anders 

 dus dan bij de eenjarige gewassen, waar bijna alles geoogst 

 wordt. De invloed van de bemesting zal dus bij de meerjarige 

 gewassen niet zoo sterk zichtbaar zijn, zoodat gemakkelijk 

 grondverschillen, individueele ongelijkheid en vreterij kun- 

 nen maken, dat men er niets van bespeurt. 



Bij het nemen van bemestingsproevan met meerjarige 

 gewassen zal men dus goed doen, veel parallelveldjes te 



