— 459 — 



die met het voedsel werden opgenomen, want hetzelfde 

 verschijnsel vindt men ook, wanneer hpt voedsel, dat 

 opgenomen wordt, van te voren gesteriliseerd en dus 

 bakteriënvrij is. Men moet dus aannemen, dat Bei. coU 

 commune reeds altijd in den darm voorhanden is geweest, 

 en wel, zooals Kohlbrugge, Rah^ter en Ballner aange- 

 toond hebben, zich in den blinden darm huiselijk heeft 

 ingericht en daar met de slijmhuidcellen in s3'mbiose leeft. 

 Trouwens Eschekich heeft reeds het vermoeden uitge- 

 sproken, dat genoemde bacterie in nauw verband met het 

 dierlijk lichaam leeft. Het is interessant, dat de onder- 

 zoekingen van Smith en Kreisel dit vermoeden door 

 agglutineerproeven hebben bewezen : het uit het lichaam 

 gewonnen serum is alleen in staat om de colibakteriën 

 van hetzelfde lichaam te agglutineeren, te doen samen - 

 kleven en niet of in zeer geringe mate die uit andere 

 lichamen. Omdat Bad. coli commune in zoo nauw verband 

 met het dierlijk lichaam voorkomt, noemt men deze ook 

 wel de obhgate darmbacterie, in tegenstelling met de 

 „wilde" bacteriën, die met het voedsel worden opgenomen. 

 Wij hebben vroeger reeds gezien, dat de in symbiose 

 levende individuen niet altijd in nauw verband met elkan- 

 der behoeven te staan, wij hebben dat geval met een 

 bijzonderen naam ook wel Metabiose genoemd. Ik kan 

 niet nalaten, alvorens op een ander onderwerp over te 

 gaan, nog even op een metabiose te wijzen, die bij de 

 kaasbereiding een voorname rol speelt. Het zoogenaamde 

 „rijpworden" van verschillende kaassoorten, bijv. Emmen- 

 thaler Limburger enz, is niets anders dan een metabiose. 

 De melkzuurbakteriën, die bij de kaasbereiding de groot- 

 ste rol spelen, zijn op zich zelf niet in staat om de kaas 

 te doen rijpen, d.w.z. de voor die kaassoort zoo eigenaar- 

 dige en kenmerkende smaak en reuk te geven. Om dat 

 te bewerken moeten nog andere microörganismen mede- 

 helpen. Zoo zijn voor het rijpen van de Noorweegsche 

 zoogenaamde Gammelostkaas volgens de onderzoekingen 



