— 625 — 



toegeslagen, en twee aan twee niet teruggeslagen zijn, 

 maar onder een zeer stompen hoek samen komen. 



Ook de afmetingen der bladeren varieeren zeer; typen 

 met een gemiddelde bladlengte van 24 cM. zoowel als 

 typen met een gemiddelde bladlengte van 18 cM. vindt 

 men naast elkaar in de aanplantingen , evenzoo typen met 

 langwerpige en tamelijk smalle bladeren, waarbij de leng- 

 te bijna 2^2 maal de breedte is, naast andere met breede 

 en meer ronde bladeren, waarbij de lengte nog niet het 

 dubbele van de breedte bedraagt- 



De vorm der domatiën i) is zeer verschillend: somtijds 

 vertoonen zij zich als een duidelijke holte in de bladschijf 

 in den oksel tusschen hoofd- en zijnerf, bij sommige typen 

 schijnen zij geheel te ontbreken: somtijds ook bestaan 

 zij uit een nauwelijks zichtbare inzinking in den oksel 

 van hoofd- en zijnerf, welke overdekt is met enkele 

 lange haren. 



In de grootte der zaden zijn groote verschillen te be- 

 speuren; typen met zeer kleine bessen vinden wij naast 

 andere met veel grootere bessen . Ook bestaan groote ver- 

 schillen in de verhouding tusschen bes en bereid product, 

 die varieert tusschen S^U en öV?- 



Deze chaos van typen kan slechts ontward worden door 

 een stelselmatige studie, waarbij zaaiproeven genomen 

 worden, de hybriden gescheiden worden van de niet-hy- 

 briden, en de zaadvaste typen in hun variabiliteit worden 

 nagegaan. 2) 



1) Domatiën zijn de holten, die zich aan den onderkant van de bla- 

 deren van koffie en enkele andere gewassen bevinden, gewoonlijk in den 

 hoek tusschen middelnerf en zijnerf .soms ook in de middelnerf zelve 

 De beteekenis der domatiën is nog vrij duister .Men neemt gewoonlijk 

 aan. dat zij dienen tot verblijfplaats van mijten, die het blad schoon 

 houden van schimmelsporen en andere ongerechtigheden .Het ongeluk 

 is echter, dat men zoo zelden mijten vindt in de domatiën , althans in 

 die van de koffiebladeren. 



2) Door Dr. Cramer, zijn in Teysmannia XIX (1908) bl. 531. eenige 

 variaties van Coffea robusta beschreven, die hij mutaties noemt. nl. de 



