— 629 — 



Wel is het echter geblekeo, dat robusta tamelijk gevoelig 

 is voor bodemvochtigheid, dwz. dat zij vrij spoedig, spoediger 

 bv. dan Liberiakoffie, lijdt van bodemwater. Dit is ook wel- 

 licht de reden, dat zij in West-Java met zijn grooten re- 

 genval niet overal goed a?nslaat; vooral is dit merkbaar 

 op zware gronden. In den Cultuurtuin te Tjikeumeuh, waar 

 de grond middelmatig zwaar is en de regenval groot, is 

 het bv. opvallend, dat Liberia-achtige soorten, zooals a&eo- 

 cuta, excelsa en Dybowskii een veel krachtiger groei ver- 

 toonen dan robusta en aanverwanten, terwijl onder deze 

 laatste robusta weer iets zwakker schijnt dan canephoraen 

 quillou. 



Deze laatstgenoemde ervaring werd ook opgedaan op 

 het particuliere land Tjiomas bij Buitenzorg, waar thans 

 geen robusta meer wordt aangeplant, doch wel canephora. 



Ook in een ander werelddeel, nl in Z. Amerika en wel 

 in Suriname, werd opgemerkt, dat op de zeer zware alluj 

 viale klei, die daar overheerschend is, de robusta minde- 

 goed gedijde. In het Jaarverslag 1910 van het Departe- 

 ment van Landbouw schrijft Dr. Cramek: „De Robusta 

 groeit op de Surinaamsche kleigronden minder voordeelig. 

 Voor zandgrond is zij wel geschikt". 



In het algemeen mag men dan ook wel zeggen, dat ro- 

 busta aan eenigszins lichte gronden de voorkeur geeft 

 boven zware. 



Tegen sterke droogte is robusta niet goed bestand. In 

 de jaren 1900—1910 is in Java geen zeer zware en lang- 

 durige droogte ondervonden, doch in 1911, toen de Oost- 

 moesson iets langer aanhield dan in vorige jaren, leed de 

 robusta hieronder reeds min of meer, terwijl de Liberia 

 zich veel beter hield. Hetzelfde was in nog sterkere mate 

 het geval in de droge maanden April tot October 1912. 

 Vele jonge robusta-plantjes, geplant in den vorigen 

 Westmoesson, gingen te gronde. Ook van de bessen, die 

 bijna rijp waren, ging in Augustus, September en October 

 een niet geringe hoeveelheid door uitdroging verloren, en 



