— 631 — 



komstig verschilt ook de hoogte, die in verschillende 

 streken als de meest geschikte wordt beschouwd voor 

 robusta. In het Banjoewangische zijn, volgens Otto- 

 LANDER, de mooiste aanplantingen op 1000 tot 2000 voet. 

 Voor het Malangsche en voor Midden-Java beginnen, 

 naar het mij voorkomt, de mooiste aanplantingen wel 

 eerst boven de 1000 voet en is er op 2000 voet nog niet 

 de minste achteruitgang te bespeuren. Hier liggen de 

 mooiste aanplantingen, globaal geschat, op lööO tot 2500 

 voet, al moet dadelijk gezegd worden, dat ook in deze 

 streken de locale verschillen belangrijk zijn. 

 3. TJitzaaiing en uitplanting. 



Algemeen wordt de robusta in pépinières uitgezaaid, 

 gewoonlijk onder een vrij dicht dak van atap. Tegen 

 den tijd dat de plantjes uitgeplant moeten worden, wordt 

 op de bekende wijze het dak allengs verwijderd om de 

 plantjes aan het zonlicht eenigszins te doen gewennen. 



Op één onderneming heb ik echter de pépinière geheel 

 zonder schaduw aangelegd gezien. De Administrateur erken- 

 de, op die wijze wel een aantal plantjes te zullen verlie- 

 zen gedurende den drogen tijd, doch meende, dat dit de 

 zwakkelingen waren en dat dus, door de plantjes als 't 

 ware een vuurproef te doen doorstaan, een natuurlijke 

 selectie verkregen werd, waardoor hij verzekerd was, 

 later alleen krachtige planten in de tuinen te planten. 

 De pépinière was aangelegd inde Westmoesson van 1911; 

 toen ik in de Oostmoesson daarop de pépinière zag, maakte 

 het geheel met zijn vele lacunes een vrij treurigen indruk 

 en het vollezon-systeem kwam mij toen wel bedenkelijk 

 voor. Doch toen ik in den laatsten Westmoesson (1912) 

 de pépinière terug zag, en de tijd van uitplanten was 

 gekomen, waren de overgebleven planten zoo krachtig 

 uitgegroeid en maakten zulk een bijzonder forschen in- 

 druk, dat ik het systeem thans niet zonder meer durf 

 afkeuren. 



Het uitplanten in het veld levert bij Robusta zeer 



