— 113 — 



teruggebracht tot verschillende oorzaken. Zoo kunnen zij in ver- 

 band worden gebracht met de onvermrjdelijke fout, die binnen zekere 

 grenzen (afhangende van de inrichting der proef) ten aanzien van 

 de uitkomsten van cultuurproeven moet worden aangenomen : 

 maar ook kunnen de groeivoorwaarden (in ons geval vooral de 

 klimatologische) het eene jaar verschillen van het andere jaar, 

 terwijl de verschillende variëteiten zich ten aanzien van deze ver- 

 andering verschillend kunnen gedragen. Daar het rijpheidstadium 

 niet mag worden opgevat als een scherp te bepalen punt, zoo kan 

 het voorts zeer licht gebeuren dat een variëteit het eene jaar iets 

 vroeger of iets later wordt geoogst dan het andere jaar. waardoor 

 de graad van uitdroging vrij sterk kan worden gewijzigd en hier- 

 mee de stroo- en padigewichten (direct na het snijden bepaald.) 

 en de verhouding hiertussehen. 



Doordien door de beide proeven een en hetzelfde proefterrein was 

 ingenomen werden vele oorzaken, die verschillen ia boven bedoel- 

 den zin konden teweegbrengen, opgeheven. 



Opvallend is de groote variabiliteit in de gewichtsverhouding 

 tusachen versch stroo en natte padi bij onze laatste proefneming 

 verkregen. Vonden wij bij onze vorige proef hiervoor de uiterste 

 waarden 2.3 en 3.8, thans schommelde de bedoelde gewichtsverhou- 

 ding tüsschen 2.1 bij R 350 en -4.7 bij E. 462. Dit laaisce type 

 stelt een zuivere vertegenwoordiger voor van de B — groep onzer 

 in het Jaarboek van het Departement van Landbouw in Xeder- 

 landsch Indië 1907 (blz. 102 en 103) gegeven indeeling. De va- 

 riëteit maakt een buitengewoon forschen indruk: de stengels bezitten 

 een zeer groote diameter en bereikten ia den aanplant 1907 — 03 

 even na het beginvan den blo^i een gemiddelde hoogte van 1.85 M. 

 (de hoogte werd gemeten van af het maaiveld tot aan den eersten 

 knoop der pluim). Het was te verwachten, dat de verhoudin:? 

 tüsschen strocgewicht en padigewicht hier zeer ongunstig zou zijn. 



Yan enkele der in deze proef opgenomen variëteiten werden 

 voorts nog eenige voor de beoordeeling van de praktijk waarde van 

 belang zijnde bepalingen uitgevoerd betreffende de luchtdro/e padi. 



In de eerste plaats zullen eenige bepalingen worden medegedeeld 

 omtrent het gewichtspercentage gabah. dat uit de luchtdroge padi 

 kan worden gewonnen. Dit percentage is natuurlijk afhankeiijk 

 van de wijze van oogsten ; hoe langer men bij het snijden den pluim- 

 steel neemt, des te geringer wordt het percentage gabah, dat kan 



