— 195 — 



Ter combinatie van gunstige eigenschappen bij onderscheiden 

 typen kan bastaardeering worden ter hand genomen. Kunstmatige 

 hastaardeering is bij cassave zeer gemakkelijk uitvoerbaar. Natuur- 

 lijke bastaardeering komt niet zelden voor; zij werd door ons o.a. 

 waargenomen tusschen manis- en begogplanten. 



Van groot belang moet het v,orden geacht een nader vergelijkend 

 onderzoek in te stellen naar ie gemiiielde kultuurwaarde der 

 zaailingen bij de verschillende vruchtdragende variëteiten onzer 

 collectie, ten einde zoodoende te weten te komen bij welke zaaisels 

 de kans op het verkrijgen van superieure rassen het grootste zal 

 zijn of m.a.w. bij welk zaaisel in zoo kort mogelijken tijJ de 

 beste resultaten worden bereikt. 



Hoewel men ter verkrijging van ïuperieure nieuwe cassave-va- 

 riëteiten wel bijna uitsluitend is aangewezea op het kweeken van 

 zaailingen, zoo mag toch niet onvermeld worden gelaten, dat ook door 

 knopvariatie nieuwe vegetatieve rassen Kunnen worden in het leven 

 geroepen met hoogere kultuurwaarde, dan de vegetatieve rassen, waar- 

 uit zij zijn ontstaan. Tot nu toe heeft zich voor zoover onze ervaring 

 gaat bij cassave slechts één voorbeeld van knopvariatie voorgedaan. 



Van Dr. P. J. S. Cramer ontvingen wij een paar jaar geleden 

 een interessante variëteit met sterk gekroesde bladeren (in onze 

 determinatie-tabel aangeduid met den naam krulcassave). Van deze 

 variëteit bezitten wij op het proefveld een plaut, die behalve een 

 stengel met gekroesde bladeren een andere met geheel normale, 

 effen bladslippen heeft. Dit versohijnsel werd bij dezelfde variëteit 

 reeds vroeger door Dr. Cra.mer waargenomen en beschreven. 



Terloops moge hier nog melding worden gemaakt van een hoogst 

 merkwaardig geval van (wat wij zouden kunnen noemen) wortel- 

 varidtie of meristeemvaiiatie, waargenome. i aan een uit het De- 

 maksche ingezonden stekplant. Alle wortelknollen dezer plant, op 

 één na, waren voorzien van een nagenoeg ongekleurde kurkhuid, 

 daarentegen was de kleur der kurkhuid van die wortelknol, welke 

 de uitzondering uitmaakte, donkerbruin. Xu is het ons gebleken, 

 dat bij verschillende cassave-variëteiton iu het zuiver bestoven 

 zaaisel zoowel planten met donker- als lichtgekleurde knollen voor- 

 komen en het lijkt ons waarschijnlijk, dat de hier bedoelde vege- 

 tatieve variatie geheel binnen de variabiliteit ligt van het zaaisel, 

 behoorende bij de variëteit, waarbij deze vegetatieve variatie optrad. 



