— 243 — 



de kalksteen, hetzij — hetgeen waarschijnlijker is, — uit 

 inhammen, lagunen, zeearmen, met misschien wel min of 

 meer brak water, waarin groote rivieren uitkwamen, die 

 veel fijn slib aanvoerden. 



Het schijnt, dat op sommige punten tevens veel organische 

 resten bezonken, waaronder zulke van organismen, die 

 aanzienlijke hoeveelheden zwavel vastlegden, of dat er op 

 die punten organismen (misschien bacteriën, gelijk in de 

 grachten van Amsterdam?) leefden, die den gips van het 

 zeewater reduceerden tot sulfide; hoe het zij, men vindt 

 de mergels hier en daar rijk aan pyriet, zwavelijzer. Komt 

 daar nu bij de verweering lucht bij, dan vormt zich gaan- 

 deweg zwavelzuur, hetgeen met den voorhanden kalk weer 

 gips levert. Aldus stel ik mij de vorming voor van de 

 eigenaardige gipsgronden, hier en daar in de mergelstreken 

 voorkomende. In den ondergrond kan het gipsgehalte tot 

 15% stijgen. Deze gronden behooren volgens de door het 

 Boschwezen opgegeven boniteitscijfers tot de minste; het 

 is echter zeer mogelijk, dat niet de gips zelve, die als oorzaak 

 van slechten groei der daarop staande djatibosschen moet 

 worden aangemerkt, doch andere, gelijktijdig met den 

 gips voorkomende, en tot zekere hoogte daarmede verband 

 houdende eigenaardigheden de schuld ervan zijn. Zulks 

 is echter nog onvoldoende onderzocht. 



De uit het raergelgebergte ontstaande gronden verschillen 

 in sommige opzichten sterk van die, uithetkalkgebergte,ten 

 N. ervan, gevormd, in andere opzichten slechts zeer weinig. 

 De verschillen zijn vooral te danken aan de oorspronkelijke 

 verschillen der gesteenten, boven reeds genoemd; daar- 

 entegen is er groote overeenstemming in klimaat, d. w. z. 

 ook hier sterk verschil tusschen den drogen- en den natten 

 moeson : 



