— 571 — 



komen bloemen voor, waarvan de stijlen e^en lang zijn 

 als de meeldraden, en zulke, waarvan de stijlen veel langer 

 zijn dan de meeldraden. Men zou dus hier van hetero- 

 stylie kunnen spreken, hoewel de meeldraden in lengte niet 

 verschillen, wat bij de echte heterostylie wel het geval is. 

 Een verschil in grootte tusschen de stuifmeelkorrels van 

 de bloemen met lange en die met kortere stijlen heb ik 

 niet kunnen vinden, evenmin een verschil in grootte der 

 stempelpapillen. 



Onder de Rubiaceei'n komen veel geslachten voor met 

 echte heterostylie, en het is niet onmogelijk, dat onderde 

 Coffea- soorten echte heterostylie langzamerhand zal ont- 

 staan, indien dit voor de plant van voordeel is. 



De Robustabloemen, die meeldraden en stijl even lang 

 hebben, kunnen zich zelf bestuiven; dit heeft echter dan 

 alleen plaats, wanneer de helmknoppen en de stempel met 

 elkander in aanraking komen, wat niet zelden voorkomt. 

 De bloemen, waarvan de stempel boven de helmknoppen 

 uitsteekt, zullen alleen door insecten worden bestoven en 

 er heeft dan kruisbestuiving plaats. 



Evenals bij de Liberia heb ik ook hier het ver- 

 schijnsel gevonden, dat de buis van het vreemde stuif- 

 meel vlugger bij het ei aankomt dan die van het eigen 

 stuifmeel. 



Eigenaardig is het, hoe de lange stijl in den bloemknop 

 zit. Voordat de bloem zich opent, heeft de stijl haar lengte 

 reeds bereikt. Om nu toch in den knop plaats te vinden, 

 is de stijl of zigzags* of spiraalsgewijze gebogen. Eerst 

 wanneer de bloem ontluikt, strekt zich dit gedeelte van 

 den stijl, en er is dan bijna niets meer van deze gebogen 

 knopligging te zien. 



Bedenkt men nu, op hoeveel verschillende manieren 

 de Robusta zelfbestuiving tegengaat — ten eerste door de 

 moeielijke zelfbestuiving in den knop, dan door den langen 

 stijl van vele bloemen en ten slotte door het vlugger 

 groeien van de vreemde stuifmeelbuizen — , dan zal men 



