— 648 — 



het geval is met jonge gronden van vulkanischen oorsprong, 

 in het bijzonder efflatagronden, waarin veel fijne asch^ 

 puimsteen van andesiet- of basaltachtig materiaal, met 

 name basisch glas, veldspaath en augiet, voorkomt — , dan 

 houdt deze reserve de concentratie C^ op peil om en nabij 

 Cm; de concentratie Cg in de ver weeringsmassa kan dus 

 ook niet ernstig achteruitgaan ; men merkt niets van achter- 

 uitgang van den grond, ook al worden groote hoeveelheden 

 minerale voedingsstoffen weggewasschen. Voor zulke gron- 

 den hangt de vruchtbaarheid alléén af — behalve van de 

 physische gesteldheid, die meestal goed is — van het hu- 

 mus- en stikstofgehalte. Aan het bevloeiingswater behoeft 

 men geen eischen te stellen ; het armste water is nog goed 

 genoeg; en wat het slibgehalte aangaat, zou men eerder 

 geneigd zijn te zeggen: hoe minder hoe liever! dan het 

 tegendeel. Water met veel arm slib kan echter alleen 

 gewenscht zijn, wanneer de grond zelve al bijzonder rijk 

 is, en men door intensieve grondbewerking het slib weer 

 door den grond heenwerkt. 



Bevat de grond echter niet van die mineralen, — 

 hetzij doordat zij reeds weg verweerd zijn, hetzij doordat 

 de grond secundair is en uit afgezet verweerings-mate- 

 riaal bestaat — an zal Cw wel zakken tot een lager peil 

 dan Cu, en wordt de grond meer en meer dankbaar 

 voor bemestende bevloeiing. Hoe hooger dan de Cb, hoe 

 beter; en het hoogst zal deze zijn voor bevloeiingswater 

 uit terrein, waar nog veel onverweerde mineralen in den 

 bodem zitten, want dan zal C^ wel ongeveer gelijk komen 

 met het maximum Cm. Heeft men dus — zonder dat andere 

 factoren in deze zwaar meewegen — te kiezen tusschen wa- 

 ter van berg A en berg B, en is A een oude vulkaan met lang 

 uitverweerde hellingen, terwijl B zijn hellingen nog kort gele- 

 den met versche asch heeft overdekt, dan zal men voor ter- 

 rein zonder reserve, voor grond zonder verweerbaar mineraal- 

 zand, eigenlijk het water van B moeten kiezen. In de 

 praktijk laat men echter gewoonlijk andere factoren beslissen 



