— 710 — 



hunne vruchtbaarheid niet zoo spoedig verliezen. Al is 

 er misschien minder rouleerend kapitaal ter beschikking 

 dan in vele warme laaglanden, dan wordt dat toch ruim- 

 schoots gecompenseerd door meer humus, meer reserve- 

 kapitaal in den vorm van onverweerde mineralen, en 

 meestal een zeer goede physische gesteldheid van dengrond. 

 Juist het feit, dat men hier boven zoo dikwijls succes 

 heeft met bemesting, versterkt mij in die gedachte, dat 

 het rouleerende plantenvoedsel den planten kaïiger wordt 

 toebedeeld. 



Dat sommige planten daarbij echter toch prachtig kunnen 

 gedijen, bewijst de theekultuur; onwillekeurig komt mij 

 daarbij de hoogvlakte van Pengalengan voor den geest; 

 zelden nog zag ik zulk een krachtige, hiaatlooze kuituur; 

 men voelt het, de planten zijn er op hun plaats, er kwijnt 

 er bijna geen een. Eigenlijk is deze hoogvlakte van Pen- 

 galengan evenmin een hoogvlakte als die van Diëng. Het 

 is een terrein, waar allerlei vulkanen in 't N., in 't W. 

 en in 't Z. O. een massa efflaten op uitgestrooid hebben, 

 waardoor het toevallig min of meer vlak is geworden. 

 Dat de bovenste lagen inderdaad verweerde efflaten (asch) 

 zijn, blijkt o. a. uit de volgende waarneming. 



Iemand beschreef mij de vlakte aldus: De grond is over 

 het algemeen zeer mooi, maar er zit hier een zwarte tja- 

 daslaag in, soms dieper, soms minder diep, en overal, 

 waar die dicht aan de oppervlakte komt, daar is de grond 

 merkbaar armer. 



Op sommige plaatsen zag ik die zwarte laag zelfs 

 blootliggen, daar stond inderdaad het gewas, — kina, aan 

 de W.-zijde van den Malabar, — minder weelderig. 

 Maar het zwarte produkt had niets van tjadas, eerder iets 

 van verkoolden humus. Verder bleek mij, dat de laag, die 

 W. van den Malabar hier en daar zelfs bloot lag, meer naar 

 het O. toe steeds dieper er onder kwam. Aan een 

 diepere insnijding voor een weg zag ik nu het volgende 

 profiel : 



