- 760 — 



Aan den vorm van het tapmes moet, volgens Cramer, niet 

 te veel gewicht worden gehecht: „het zwaartepunt van 

 de goede uitvoering van het trrippen ligt meer in zorgvul- 

 dig toezicht en de handigheid en bedrevenheid van den 

 tapper." Men zorge slechts, dat het mes eenvoudig zij 

 en geen fijne of licht breekbare deelen bevatte. 



De meest aanbevelenswaardige messen zijn afgebeeld en 

 beschreven. Hot meest gebruikt zijn nog de gewone guds, 

 het hoefmes, het Jebong-mes en de beitel van Michie- 

 Golledge. 



Van den „prikker', wil men op het Maleische Schierei- 

 land niets weten; de wonden vergroeien niet zoo gaaf, de 

 schors maakt veel steencellen, en de productie bedraagt 

 minder dan bij het tappen met een mes zonder gebruik 

 van den prikker. 



Aan het binnenbrengen van de oogst en de controle 

 is een afzonderlijk hoofdstuk gewijd, en eindelijk behandelt 

 het laatste deel de bereiding, nl. de coagulatie, de ver- 

 schillende systemen van afwerking van de gecoaguleerde 

 rubber en de verpakking. 



In het bovenstaande werden slechts enkele grepen ge- 

 daan uit Cramei's boek dat ons voorol zoo nantrok door 

 zijn direct practische strekking; de titel „Handleiding voor 

 den planter'' zegt niets te veel, want het is werkelijk in 

 de eerste plaats bestemd voor den practicus, en de rab- 

 berplanter op Java zal zeker uit dit gemakkelijk leesbare 

 boek veel kunnen leereo. 



C. J. J. VAN Hall. 



