— 328 — 



lossing (van 1 op 1000). Wordt het laatste middel gebruikt, dan 

 mogen ter bestuiviug geen koperen voorwerpen gebezigd worden. 



Lastiger en gevaarlijker dan al de ziekten, door dierlijke 

 parasieten teweeg gebracht, zijn die, welke door plantaardige 

 veroorzaakt worden. Kan o.a. de „djamoer-oepas" in de kina- 

 tuinen reeds enorme schade aanrichten, (^) nog gevaarlijker 

 is de wortelziekte, bekend onder den naam van wortelkanker. 



De wortel, een der voornaamste deelen van de plant, speelt bij 

 het opnemen van voedsel een belangrijke rol. Het opnemen van 

 water en voedingssappen door de wortels (jongste deelen), het ver- 

 mogen, om het opgenomen water in den stam omhoog te persen 

 (worteldrukking), zijn levensfunctiën, welke zoo zij niet meer 

 geregeld werken, de plant doen kwijnen en sterven. De 

 wortelziekte tast dan ook de geheele plant aan en doodt haar. 



Met het bovenstaande meen ik in het kort aangegeven te 

 hebben, door welke plagen een kinaplantsoen kan geteisterd 

 worden, en ga nu over tot het beantwoorden der vier navol- 

 gende vragen waarbij ik mij echter bepalen zal tot de Gou- 

 verneraents-ondernemingen, dewijl die mij het best bekend zijn. 



1" Op welke gronden komt wortelziekte het meest voor? 



2" Welke andere factoren kannen het optreden en de ver- 

 spreiding der ziekte bevorderen? 



H^ Hoe doet zij zich voor ? 



4*^ Welke zijn de middelen ter bestrijding? 



P Op welke gronden komt wortelziekte het meest voor? 



Het eerst is de wortelziekte waargenomen op Ceylon, op 

 Java is zij kort na het verschijnen van het werk van Moens 

 „De Kina-Cultuur in Azië," (1882.) opgetreden. Van daar, 

 dat Moens in boven genoemd werk met geen enkel woord van 

 deze ziekte op Java spreekt; alleen zegt hij op blz : 184: 



„In Britsch-Indië, vooral in Britsch-Sikkim lijden de planten 

 „veel aan twee verschillende vormen van ziekte, die door King 



(1) Het eenige tot nu toe bekende middel ter bestrijding der , djamoer-oepas" 

 is: deu tak of stam beneden de zieke plaats al' te zaguii, eu al wat aangetast 

 is te verbranden. 



