— 447 — 



sapouineu eene groep vau plantenstofifen vormeu , die sommige eigen- 

 schappen gemeen hebbeu, en in samenstelling op elkander gelijken, 

 maar toch ook genoeg verschillen , om ze als zelfstandige lichamen 

 te beschouwen. Het is dus nu urgent geworden, al deze soorten vau 

 saponine uitvoerig te bestudeeren en hun onderling verband nader 

 vast te stellen. Dit is ook voor de geneeskunde nuttig, want sommige 

 medicinale planten, zooals senega, dauken juist hunne waarde aan 

 een gehalte saponine. Het mag dus zeker eene goede keuze ge- 

 noemd worden, dat de heer Boorsma voor zijne dissertatie het 

 onderzoek der zadeu van Assamthee koos , waarin kort te voren 

 saponine ontdekt was , maar waarover nog geen enkel gedetailleerd 

 onderzoek verschenen was. 



Zijn proefschrift op den voet te volgen zoude tot de vermelding 

 van een aantal bijzonderheden leiden, die alleen voor den phar- 

 maceut belangrijk zijn. Een kort overzicht zal echter den lezer 

 van dit tijdschrift wellicht niet onwelkom zijn. 



In zijne inleiding stelt schr. den wetenschappelij ken naam der As- 

 samthee vast, en bespreekt hij hare geschiedenis. De vraag of 

 Tliea als een afzonderlijk geslacht is op te vatteu of met CamelUa 

 moet vereenigd worden, wordt op gezag van Hooker in eerstge- 

 noemden zin beantwoord. Ook de quaestie of de verschillende thee- 

 leverende planten als afzonderlijke soorten of als variëteiten van 

 ééne soort te beschouwen zijn. wordt ten gunste der laatstgenoemde 

 meening beslist. De juiste botanische naam voor de Assamthee zou 

 dus zijn Thea Chinensis rar. Assaniica. 



"SVaarschijnlijk echter is juist deze variëteit de eigenlijke stam- 

 plaut, daar zij in Assam in het wild gevonden wordt, terwijl in 

 China thee hoogstwaarschijnlijk alleen gecultiveerd voorkomt en 

 volgens eene overlevering daar is ingevoerd uit Indië door Boed- 

 dhistische priesters. Waar schijnlijk is de tegenwoordig op Java 

 enz. als Assamthee gekweekte plant niet meer de oorspronkelijke 

 wilde soort van Assam, maar eene reeds daar te lande ontstane 

 kruising van inlandsche en ingevoerde planten. Eerst toen de 

 onvermengde soort in Assam zeldzaam werd, begon het vooroordeel 

 tegen deze thee te wijken, en trachtte men voortaan die varëteiten 

 te kweeken, die nog het meest op de echte Assamthee geleken. 



Overgaande tot zijn eigenlijk onderzoek behandelt schr. de be- 

 reiding der saponine en geeft hij een overzicht van de verschillende 

 planten, die als zeepstof-houdend te boek staan. Uit de Assam- 



