steld als eeue panacee voor reizigers en voor vermoeiden, als 

 een middel, dat honger en dorst doet vergeten, enz. enz. 

 Met liet zelfde recht zou men om die redenen ook koffie en 

 thee als „etwas nie dagewesenes"' kunnen voorstellen. De 

 beroemde man dor kola-propaganda is de heer Th. Christy, 

 groothandelaar iu drogerijen te Londen, een man, die zich 

 werkelijk zeer verdienstelijk heeft gemaakt door den invoer 

 van nieuwe plantaardige geneesmiddelen, en wien men slechts 

 één ding kan verwijten: dat hij allesbehalve kritisch te werk 

 gaat en dat hij vaak de groote trom roert voor zaken, die zulks 

 volstrekt niet verdienen. Als de heer Christy beweert, dat de 

 kola thee en koffie verre overtreft, en tien maal meer voe- 

 dingswaarde heeft dan cacao, dan moet men die beweringen 

 niet al te letterlijk opvatten, want zij kunnen den toets der 

 analyse niet doorstaan. In voedingswaarde staat de kola on- 

 getwijfeld beneden cacao, en de eigenschap, die kola boven 

 thee en koffie zou stellen, dat zij nl. niet alleen coffeïne, maar 

 ook theobromine bevat, legt geen voldoende gewicht in de 

 weegschaal, om deze naar de zijde van kola te doen doorslaan. 



De heer Christy heeft de gelijkstelling van kola en cacao 

 op eene zeer bijzondere wijze uit de chemische analyse afge- 

 leid. Op bl. 11 van zijn eerste opstel over kola {Xeu- Coni- 

 mei-cial Plaiifs no. 8) leest men: the proportion of coffeïne 

 .... exceeds that of fJieobroniiiie in cacao. Dit is juist, maar 

 op eene volgende bladzijde is de zaak anders, en geheel onjuist, 

 voorgesteld, n.1. . . . tJie proportion of tlieohromine is (jreater 

 than that containat in cacao. Als men de cijfers niet erbij 

 neemt, ontsnapt deze fout zeer gemakkelijk aan de aandacht, 

 en zoo leest men nu gewoonlijk, soms zelfs in wetenschap- 

 pelijke werken, van het aa)izienUjl- (jehalte theobromine in 

 kola, terwijl het inderdaad sleehts sporen zijn. De lezer kan 

 zich hiervan gemakkelijk overtuigen, door de tabel aan het 

 einde van dit opstel te raadplegen. 



Deze aanwezigheid van theobromine in kola is door den schei- 

 kundige Schlagdenhaufïen aangegeven; andere onderzoekers 

 hebben er !]i:eene melding van 2,-emaakt. Het is niet zoo ge- 



