DE IXYLOED YAX HET BOSCH OP HET 

 KLIMAAT. 



Het is nog niet 'zoo laug geleden, dat de overtuiging bij 

 ieder vaststond, dat regenval en dus ook klimaat in groote 

 mate afhankelijk waren van de al of niet aanwezigheid van 

 bosschen. 



In de leerboekjes, en zelfs in leerboeken, vond men de 

 stellingen verkondigd, dat bosschen den regen aantrekken, en 

 dat het klimaat van sommige landstreken geheel veranderd 

 was ten gevolge der ontwouding; stellingen, die voetstoots, 

 zouder bewijzen en zelfs zonder argumenten werden aangeno- 

 men, omdat zij, zooals men meende, van zelf spraken en geene 

 nadere toelichting noodig hadden. Xu behoeft men niet veel 

 kennis van physica te hebben opgedaan om terstond in te 

 zien. dat ten minste de eerste stelling geheel en al van zin 

 ontbloot is : hoe bosschen regen zouden aantrekken, krachtens 

 welke geheime aantrekkingskracht zij dit vermogen zouden 

 kunnen uitoefenen, wordt reeds onduidelijk, zoodra men ook 

 slechts iets nader in dit mechanisme tracht door te dringen. 



AVat de tweede stelling betreft, deze is zeker, op zich zelf 

 beschouwd, niet zoo spoedig, als zonder beteekenis, op zijde 

 te stellen. Het is zeer goed mogelijk en zelfs waarschijnlijk, 

 dat zij waarheid behelst, maar aan den anderen kant is het 

 ook zeker waar dat, waar klimaatsverandering is geconstateerd 

 kunnen worden, nimmer het bewijs is geleverd, dat juist de 

 ontwouding en niet ook andere oorzaken, hiervan de schuld 

 moesten dragen. Men is in de laatste bij jaren het trekken van 

 dergelijke conclusies voorzichtiger geworden dan vroeger, nadat 

 men reeds zoo dikwerf leergeld betaald had voor dergelijke 



n. 44 



