— 666 — 



in deu laatsten tijd o.a. door Brückner op meesterlijke wijze is 

 gedaan, zoowel landstreken waar de regenval ongetwijfeld 

 toegenomen is na de ontwouding en in cultnur brenging der 

 vlakten, als waar de regenval verminderd is, zoodat een be- 

 paald, oorzakelijk verband tusschen beide feiten niet kan 

 aangetoond worden. 



Het verdient echter opgemerkt te worden, dat hieruit geens- 

 zins valt af te leiden, dat een dergelijk verband niet bestaat, 

 maar alleen, dat er ook andere oorzaken in het spel zijn, die 

 onder omstandigheden den boventoon kunnen voeren. Uit 

 deze kritiek volgt in elk geval dat, niet zooals vroeger werd 

 aangenomen, bosch en regen wederkeerig eene voorwaarde 

 sine qua non zijn voor elkanders bestaan: het bestaan van 

 bosschen moge eene der oorzaken zijn, de hoofdoorzaak bij 

 uitnemendheid is het niet, en de quaestie blijkt veel te ge- 

 compliceerd, dan dat zoo spoedig een volkomen bevredigend 

 antwoord op de vraag zou kunnen gegeven worden. 



Een andore weg, dien men volgen kan bij de behandeling 

 van dergelijke voor de praktijk gewichtige vragen is, dat men 

 tracht de vraag zoo scherp on zuiver mogelijk te stellen en 

 dan met behulp van bekende physische eigenschappen en 

 wetten het antwoord tracht te vinden. Ook deze weg is niet 

 zonder gevaar, omdat men wel eens eene of meerdere oorzaken 

 over het hoofd kan zien en in de tweede plaats, omdat men niet 

 altijd zekerlieid lieeft, dat de vraag inderdaad scherp gesteld is. 



Wil men toch de vraag goed stellen, dan is het niet vol- 

 doende, dat men vraagt: welke zal de invloed zijn van het 

 woud op den regenval, maar men moet hier terstond bijvoe- 

 gen de antwoorden op de vragen : wat is regen, hoe ontstaat 

 die, en wat zijn de physische eigenschappen van het woud. 

 Eerst in de laatste jaren heeft zich de wetenschap der Me- 

 teorologie van een aanvankelijk zuiver statistischen d. i. feiten- 

 verzamelenden, tot een feiten-verklarenden tak van onderzoek 

 ontwikkeld, zoodat men nu eerst in staat is om de vragen: 

 hoe ontstaat regen, en wat kan de invloed zijn, dien het woud 

 hierop uitoefent, met voldoende juistheid te beantwoorden, 



