— 768 — 



een ijzerzout d. i. men drenkt het. bijv. mot salpeterzuurijzer op- 

 lossing, en behandelt dan met soda of kalkmelk, of wel, met eene 

 looizuur houdende vloeistof (afkooksels van sumak, catechu enz.). 

 In het eerste geval slaat men op de vezel het bruine ijzerhydro- 

 xyde, in het tweede het reeds uit zich zelve zwarte ijzertannaat 

 („inkt") neer. De „inkt" geeft later met Campêche-hout een meer ver- 

 zadigd zwart, maar is natuurlijk door het verbruik van looistof- 

 houdend materaal ook duurder dan de eerste methode. 



Is het weefsel aldus voorbereid, dan wordt het met Campêche- 

 hout (als zoodanig of als extract-oplossing aangewend) gekookt. 

 ]\[en krijgt dan de zwarte verbinding van haemateïne en ijzer, 

 terwijl het nog in het Campcche-hout aanwezige haematoxyline 

 vooraf, aan hot in overmaat aanwezige ijzerhydroxyde, gemakke- 

 lijk de zuurstof kan ontleenen, noodig om eerst in haemateïne 

 overtegaan. Wil men een zwart met ietwat bruine tint hebben, 

 dan voegt men aan het verfbad wat geelhout toe, verlangt men 

 met eene blauwe tint, dan lost men er wat kopervitriool in op. 



Eene zeer gebruikelijke methode in de zwartververij is ook, 

 dat men het nog ongekleurde weefsel eerst in een Campêche-hout 

 bad kleurt en daarna door eene oplossing van dichromas kalicus 

 haalt. *) Wol verft men gewoonlijk „chroomzwart" (dus volgens 

 laatstgenoemde methode) zelden „vitroolzwart" (d. i. met ijzer- 

 vitriool . Vooral voor het verven van zijde gebruikt men ieder 

 jaar zéér aanzienlijke hoeveelheden Campêche-hout, volgens de 

 ijzervitrool-methode aangewend. Men moet echter, om bij zijde 

 de verlangde zuiver zwarte kleur te verkrijgen, die bewerking 

 met ijzer en Campêche-hout vele malen herhalen, zoodat ten slotte 

 de „zware" zwarte zijde eigentlijk meer uit „kleurlak" (/. e. de ijzer- 

 verbindingen van haemateïne en looizuur) dan uit zijdevezel bestaat, 

 ja soms zelfs maar 25°/o zijde bevat. Om blauw te kleuren kan 

 men Campêche-liout Avel gebruiken, maar haalt het niet bij indigo, 

 lu tegenstelling met „echt" blauw (verven in den indigo kuip), 

 noemt men het Campêche-hout blauw „onecht" omdat de kleurstof 

 niet 1)1^ maar op de vezel wordt afgezet. Men verkrijgt het door 

 als bijtraiddel gebruik te maken van tiiichloruur en kopersulfaat. 



*) De cliemisclie vcrlvlaring dezer methode is deze. Haematoxyline onttrekt 

 aan het chroomzurezout :.uurstof. om over te gaan in haemateïne, en dit 

 gaat met het aldus gereduceerde chroomoxyde eene onoplosbare zwarte ver- 

 bindins: aan. 



