— B92 — 



Het is eeii geschenk, dat we van daar met de nuttige planten 

 op den koop toe hebben gekregen. Bij de inhinders hier is 

 En/n(/iinii foetidum als iralanr/ iroJküuJa bekend, waarschijnlijk 

 een plaatselijke naain. Komt deze plant in het gazon voor, 

 dan moet zij er met haar diepgaande wortels geheel worden 

 uitgetrokken; er zijn nog meer dergelijke planten, die het 

 gazon ontsieren en daarom verwijderd moeten worden. Onder deze 

 kennen we ook EJephanthopm scaber L., volgens Filet Tapah 

 Ibnaii, Javaansch en naar Miquel Tjatjang Soendaneesch, zij 

 komt met hare paarsblauwe bloemen overal voor ; Miquel zegt : 

 zij is in Indië zeer algemeen, op de Soenda-eilanden, tot op 

 Timor en de Philippijnen, de geheele plant wordt afgekookt als 

 versterkend geneesmiddel en als aphrodisiacuin op Java gebruikt, 

 het aftreksel der wortels tegen ziekten in de ingewanden, de 

 bladeren worden als groente gebruikt. Als men Filet er over 

 opslaat, dan blijkt het, dat de plant zooveel geneeskrachtige 

 eigenschappen heeft, dat de zalf en de pillen van HoUaway 

 er niets bij zijn. Hij zegt er van: „den wortel en ook de 

 geheele plant geeft men in afkooksel als versterkend en de 

 minnedriften opwekkend geneesmiddel, een koud aftreksel dient 

 tegen slepende buikaandoennigen en spruw. De bladeren eet 

 men als groente, ook worden ze als wondheelend middel zeer 

 geroemd, men geeft ze ook aan paarden tegen hoest door 

 koude vatting en vermoeidheid veroorzaakt. Het is bijna jam- 

 mer zulk eene universeele plant uit het gazon te verwijderen". 

 ]let zal wel overbodig zijn, hier veel over den aanleg van 

 wegen te zeggen, wjj kunnen dit punt als van genoegzame 

 bekendheid beschouwen, een enkel woord er over is misschien 

 niet ten onpas. Dat de wegen een weinig bol moeten liggen 

 weet iedereen, en toch ziet men het lang niet algemeen, toch 

 wordt er veel tegen dezen eersten regel gezondigd; het is echter 

 voor de spoedige verwijdering van het overtollige regenwater 

 noodig, dat de weg in het midden wat hooger is, voor het- 

 zelfde doel moet er ook aan de kanten van den weg hier en 

 daar op niet al te groote afstanden voor afwateringsgoten ge- 

 zorgd worden, zoodat het regenwater zicli niet kan verzamelen 



