— 538 — 



de groene streep aan de voorzijde; het derde ( Fig. 1, h, Fig. 2) is 

 geheel anders gevormd en geklenrd. Aan den voet is het vrij 

 smal, verbreedt zich naar het midden om naar den top weer 

 smaller te worden ; het is in de lengte opgerold, zoodat op het 

 breedste punt de randen over elkaar liggen (Fig. 2, i); het top- 

 gedeelte (j) is uitgespreid en heeft sterk geplooide randen. Aan 

 den voet bevindt zicli nog een klein, liol deel, de spoor (k), die 

 honig bevat. De kleur van het geplooide deel is lichtrood, het 

 overige aan de binnenzijde donker wijnrood; aan den buitenkant' 

 is het vuilwit met een paar donkerroode vlekken bij den top. 

 Het is vooral dit deel, dat meestal zeer sterk van de andere 

 bloemdeelen aiVijkt; dikwijls is het grooter en mooier gekleurd 

 en draagt soms allerlei aanhangsels ; het wordt met den naam 

 lip of labellum bestempeld. 



Xu blijft er in de bloem nog één deel over en welde z. g. 

 stempelzuil (Fig. 3 op zij, Fig. 4 van onder). Bij Phajus 

 is de lip er omheen gerold en onttrekt haar daardoor 

 grootendeels aan het gezicht. De stemj)clzuil is het voor- 

 naamste kenmerk der Orchideeënbloem ; in plaats dat er, zooals 

 bij andere planten, één of meer van elkaar gescheiden meel- 

 draden en stampers zijn, zijn bij de Orchideeën de meeldraden 

 (meestal is er slechts één ontwikkeld) met den stijl tot één 

 geheel vergroeid. Bij Phajus is liij wit, bijna recht, aan den 

 top iets verbreed en op de dwarse doorsnede driehoekig. 

 Aan don top bevindt zich een kapje (1), de helmknop, die 

 slechts aan één kant aan de stempelzuil bevestigd is en daar- 

 door gemakkelijk opgelicht kan worden ; hij dient ter beschut- 

 ting van het tot acht knodsvormige, gele klompjes vereenigde 

 stuifmeel, deze stuifmeelklompjes zijn twee aan twee aan kleine 

 stoeltjes bevestigd, die iets kleverig aan hun voet zijn. Even 

 beneden den helmknoj) aan de onderzijde der stempelzuil be- 

 vindt zich eene driehoekige holte (m), die zeer kleverig is ; dit 

 is de stempel, waaro]) liet stuifmeel gebracht moet worden om 

 bevruchting te vci-oorzaken en (laardodr de vorming van kiem- 

 Itare zaden te bewerkstelligen. l'escJiouAven we nu nog even 

 liet vruchtbeginsel en den bloemsteel, dan merken we op, dat 



