— 721 — 



de cultuurplanten, waarvan men de schimmel wilde verdrijven. 

 De bosprociïno' mot eeno éénvoudig-e oplossing van hot een of 

 ander koperzout, zooals koporsulfaat, levert echter het gevaar 

 op van het blad te verbranden, zoo men de oplossing wat 

 sterk neemt. 



Millardet schijnt nu de eerste te zijn geweest, die op liet 

 idee kwam, de koperoplossing met kalk te mengen, wat ten 

 eerste 't voordeel heeft van een basisch mengsel te leveren, en 

 dan van het sproeimiddel beter en langer aan het blad te doen 

 hechten, zoodat het niet door de eerste de beste regenbui wordt 

 weggespoeld. Wanneer men echter kopersulfaat en kalk 

 mengt, hebben er scheikundige omzettingen plaats, waardoor 

 het koper niet meer onder den vorm van sulfaat werkzaam 

 zal zijn bij het dooden der schimmels. 



Bij alle scheikundige omzettingen tusschen twee of meer 

 stoften is een der lioofdwetten, dat wanneer meerdere stoflFen 

 samen zich kunnen verbinden, die verbinding geboren zal worden, 

 welke onder de gegeven omstandigheden 't meest bestendig" is 

 en in onoplosbaarheid boven de andere uitmunt. Vroeger 

 mengde men nu eenigzins willekeurig, zekere hoeveelheden 

 kalk en kopersulfaat, daarbij meer met de praktijk rekening 

 houdend dan wel met de chemische omzettingen, welke moesten 

 plaats grijpen. Rumm komt de verdienste toe het eerst de 

 bouillie Bordelaise van meer theoretisch-chemischen kant te 

 hebben beschouwd. 



Om hem in het kort te kunnen volgen moeten wij bij onze 

 lezers het bezit der meest elementaire chemische kennis ver- 

 onderstellen, wat zekerlijk wel geoorloofd is. Om het mengsel 

 der z.gn. bouillie Bordelaise samen te stellen, wordt zooals 

 bekend eerst kalk gebluscht, de gebrande kalk Ca O vormt 

 daarbij met het water een wit poeder, calciumhydroxyd Ca 

 (OH) 2, of gebluschte kalk, dat in ongeveer 800 deelen water 

 oplost. Deze oplossing van gebluschte kalk in water is sterk 

 alkalisch en bezit, evenals andere hydroxyden, het vermogen 

 om uit oplossingen van metaalzouten, metaalhydroxyden neer 

 te slaan. Hetzelfde zal dus gebeuren, wanneer wij bij een 



IV 47 



