C Xf.) 
rint Judaei, neque unquam postea ad eam pla- 
ne fint relapfi. Sed est haec ingenii humani 
ratio, ut faepe antiqua diu maneat rerum 'ex- 
ternarum ratio, et antiqui mores teneantur, 
dum tamen ipforum hominum fit progresfum 
ingenium: contra vero fübito oriatur morum 
confuetudinumque maxima converfio commuta-' 
tioque, quae diu praeparata per longum tem- 
poris intervallum latuit, tandem vero erumpit, 
et omni füo vigore fefe ostendit. Docet hoc 
omnis historia (7) ; docent cum alia exempla , 
tum ea ipfa, quae antea attulimus, et Arabum 
et gentium Europaearum , Mohaminedis et Lu- 
theri aetate. — Quae quidem fupra fignificata 
hoc loco ad rei majorem perfpicuitatem paulo 
uberius funt exponenda. 
Quem enim fugit, quam  mifere religio 
Christiana medio aevo fuerit depravata? In 
omnibus fere aedibus facris habebantur £3eAz 
fanctorum Apostolorumque, quibus honos de- 
inceps tribuebatur divinus. n patria etiam nos- 
ua eorum cultus quam maxime invaluit, iisque 
admodum delectari videbantur majores nostri. 
At vero exorto Luthero et Calvino, quam pla- 
ne diverfa cernitur agendi ratio? Qui antea 
east haec 
(24) Conf. omnino Charles Villers, Eyzi fur le/prit et 
Piufluence de la. réformation de Luther , imprimis pag. 12-55. 
r 
