176 C O M M E N T A T I 



affici videntur: sed chronometra , quae aureis spi- 

 ralibus instructa sint , cursum melius servare , quatn 

 quae ferreis , non liquet ; et adhuc sub judice lis est. 



Itaque nunquam terrjl cursus horologii defi» 

 niendus, sed statim suo loco illud deponendum 

 est. Si quis autem objiciat, partim ob crebras 

 horologiorum comparationes , partim propter ob- 

 servationes minus exactas , ipsum horologii et sta- 

 tum et cursum haud ita accurate inveniri, is adeat 

 viros experientissimos Verdun de la Cren- 

 ne, de Borda et Pingrd, qui hoc modo istas 

 observationes instituere solerent, ut tamen ad com- 

 moditateni parum , ad rigorem omnino nihil deside- 

 retur. Hi chronometra statim in navi deponebant ; 

 pendulum astronomicum autem in observatorio terrd 

 habebant. Hoc explorabant e stellis. Definito quo 

 tidie tempore , signum , explosione minoris sclope- 

 ti, innavi dabatur. Alter observator notabat tempus 

 horologii , alter chronometri , quo lumen apparuis- 

 set. Sic unius chronometri difFerentid a pendulo 

 astronomico repert;1 , facile differentia reliquorum 

 in eodem cubiculo depositorum innotuit. Quin- 

 que hiijus generis signa dabantur, atque raro com- 

 parationes inter se 0^25 discrepabant. Itaque 

 quinque dabant duntaxar 0% i (i). 



3. Chronometrum moUiter et delicate tractandum 

 est; atque cavendum inprimis ,neconcutiatur, quo 



fac- 



(■) /. /. 279. 



