COMMENTATIO ad QUAESTIONEM PHILOSOPHICAM. 25 



pTincipe et rectore omnium, quae sunt. " Idem Diogenes lioc de Chrysippo affert (i ): 

 y, Oportet vivere secundum peritiam eorum quae naturas conveniunt, i, e. eligere et 

 „ probare ea quae secundum naturam sunt (2 ). " — Marcus Antoninus, cujus auctori- 

 tas in Zenonis schola maxima habetur, docet Cs): » Sequendam esse et propriata 

 caturam et naturam universam. Uiriusque enim unam eandemque esse viam. Nobis 

 dignum esse tmtrae naturae conformiter vivere (4). Hoc cavendum ne quid facia- 

 mus quod hominis natura impediat (5): attendenJum ai mundi et ad suam naturam, 

 ad utriusque inter se vel convenientiam vel differentiam (6)." 



Sed et Cleanthis sententiam paucis illustrare conabor. Ille, ut vidimus, non particula» 

 rem, sed solam communem intelkxit naturam. Quid autem sub naturae voce intellexit?" 

 ille ( 7 ) qui Stoicorum caussam ita', ut Gassendus Epicureorum, tutatus est, ostendere 

 conatur Stoicos per naturam inteliexisse Deos. Clementis Alexandrini auctoritatem afFert 

 dicentis „ Stoici secundum naturam vivere finera esse decreverunt, D^/ nomen \n natu- 

 rae decore commutantes. " Afiert et Scnecae verba: „Quidaliud est natura quam 

 Deus et divina ratio toti mundo et partibus ejus inserta. " Item Lactantii verba : 

 y, Melius Stoicorum omnium acutissimus Sencca, qui vJdit nihil aliud esse naturam , 

 quam Deus. " Exinde Lipsius conficere vult: communem naturam sequentem Deo ob- 

 temperare. In hac sententia iterum Senecam adfert dicentem. „ Sapiens quidquid eve. 

 nerit , sciet : . legem esse naturae , habebit in animo illud vetus praeceptum , Deum sequi : 

 quidqiiid ex universi constitutione patiendum est, magno cxcipiatur animo. Jn regno 

 nati sumus : Deo parere libertas est. " 



lUi autem, qui Stoicorum defensionem nequaquam suscipiunt, ideoque non obscura 



cla- 



hominis supremo bono) tradiintur. Ibidem etiam dicit : Ratio unnm (i. e. Sohim) hominis bonum 

 est. — „ Soia ratio perfecta hominem beatum reddit." „ E: ratio perfecta proprium hominis bo- 

 num est," 



( I ) Diog. Laert. VII. s. 87. 



(2) Cf. Sextus Eropir. adv. Matliem. L. XL §. 170, qui hanc philosophiae Stoicae tradit deriiii. 

 tionem : cTiffr>)iUi;u uyxiSiy, xttl xkxuv x»i oiSiTCfm: Cppainitiv aiv isaivirlsv )cx,1 oi nomTeov Kxi suJf. 

 rifuv. Stob. Ec!. Eth. p. 167. 



( 3 ) L. V. §. 3. fine et VL (7 et 58. (4 ) L. VI. itf. 



(5) L. VI. 28 et L. Vlir, 5 et 9. 



( 6 ) L. II. 9. Item Epictetus in Enchiridio s. 27. „ ri K»iyiy.tvTit ui ixi it»v rxTi er;t/«« 

 xuf*ti£T(c7Tut i. e. officia m universum relationibns mensnrantur. 



(7) Lipsius in Mwud. 1. II. diss. 16, ct Pbysiol. Stoic. I. diss. 5. 



D 



