i6 GULIELMIDELPR.AT 



clara vocare debent, tamen ex obscurioribus illis id quasi eruere possunt scholam Ze» 

 nonis in Virtute in sola Virtute siipremum bonum posiiisse ( i ). 



Sic Cicero de Fin. II. 2. „ Finis Stficorum es: coriscntirc naturae, quod esse vo- 

 lunt e virtute i. e. honeste vivere. " Sic Diogenes Laert. VII. 87. Zvtvuiv Tif,oi «3-5 

 t3 eiJ.s>.oi-i!Vfiivui; Tjf (puirsi ^jji', OTsp eVt) K«r' i/iiri)» ^^v. 'Ayei yaf icpoi; TUiiTtiv -^nxt 

 ii Cp6iri(. i. e. secundum virtucem vivere, ad eam eiiira natura nos ducit. 



Chiysippi quoque et Cleanthis sententiae, qiiae tantopere inter se dilferre videntur, 

 quodammodo componi possunt illo Diogenis LacrLJi loco (VU. 87.) quo Chrysippi 

 sententiam statuentis propriam naturam esse sequendam ipse quasi cum Cleantliis sen- 

 tentia conciliare cupit: addens „ universae enim naturae, nostrae naturae partes sunt. " 

 «Idcirco, (ut idem pergit VII. 88.) „ idcirco finis elikitur consentanee secundum na- 

 turam vivere, secundura suam atque universorum naturam , nihii eorum faciendo, quae 

 a coramuni lege prohibentur, Id ipsum virtus est: felicls hominis et fehx vitae de- 

 cursus. " 



Quot'si quis tamen etiamnunc pugnara inter Cleanthem et Chrysippum deprehendat, 

 animadvertencum, si ex Cleanthis opinione non effici possit virtutem sequendam esse, eum 

 eenseri non posse ad Zenonis scholara pertinere. Zeno enim omnesque germani Zeno- 

 nis discipuli semper statuebant virtutem esse sequendam ( ut mo.x videbimus,) et ex 

 eorum convenientia , ex convenientia naturae, ex effato seguere naturam, Zenonis scho- 

 la semper quoquomodo ad Virtutem redire et Virtutem summum bonum ponere sole- 

 bat. Igitur etiamsi Cleanthes nil de propria natura audiri vellet , tamen Virtutem 

 esse sequendam statuerit necesse est. Alias en^m non ad Zenonis scholam pertinere 

 potest , nihilque nobis cum dissentiente Cleanthe est. Sed revera illum statuisse Vir- 

 tutem esse sequendam patet ex Diog. Laert. VII. 89. ubi Cleanthes merus Stoicus 

 invenitur; hoc etiam patet ex universo ipsius hymno in Jovem. 



Jam vero e Diogene patet ipsum Zcnonem per yivere secundum naturam intellexisse 

 v^ere secundum virtutem. Supra vidimus Senecara per onohoyl»v convenientiam, in» 

 tellexisse virtutem esse sequendam , eodemque modo Ciceronem illani eonvenientjam 

 interpretatum esse. 



Et 



( I ) Quamquam rcete aiiimndvertit Hesse in Comment. de Stoica phil. in Opnsc. Sylloge Mun- 

 tiiighe p. H3. „ Ut enim caceam illiid convenietiter nottirae vivcrc habere nescio quid obscuritati» 

 ipsosque Stoicos in aperienda cjiis nodone involuta uiter se non satis consentire: id sine nulla du- 

 bitatione caret , hominem, cui non alia eaque cercior suppetat formula , ad qiiam virtutis colendae 

 studium cjtigat, saepius non posse non dubium haerere, qiiam in partein maxime propendcat ani. 

 Buij, quae potissimum e.xpetcnda, quae contra rcjicienda arbiiracur." 



1 



