38 GULIELMI DELPRAT 



videntur. Inanes lamentationes , quae frustra, sine ullo effectu fiunt tollere volunt, et 

 niisericordiam sapienti denumt. 



Seneca de Clementia II. c. 5 et 6 , docet non misereii sapientem quia non fifsine 

 miseria: „ sed oinma , qiiae qui miserentur doleutes facercnt, liaec facturum alacri ani- 

 mo ac libenter. >Succurret alienis lacrimis , dabit manum naufrago, e.xsuli liospitiura , 

 egenti stipem. At faciet ista tranquilla raente, vuitu suo." At nonne jam praeceptum, 

 quod tantum prae se fcrt inhumanitatis quodque inauditum et forte nobile videba- 

 tur, omnino supervacaneura habendum est? Nemo sana niente illos vere miserico.des 

 dicet aut laudabit, qui nieute et vultu turbato, dolentes, homines infclices non adju« 

 vant, cum id possent. Nemo putabit misericordiam non adesse, neque coli posse nisi 

 cum ejulatu , gemitu , pJangore. Sed omnes sapientes in eo conveniunt ut liaec demum 

 vera sit niisericordia, quae sine immoderati doloris aKectatione , quae sina multis am- 

 bagibus revera efiicaciter adjuvat, quae succurrat aHLiiis lacrymis, dat manum nau- 

 frago, exsuli hospitium , egenti stipcm. Quid igitur opus est homines quasi decipere, 

 eosque jubere misericordiam liabere, sed tamen duros et immanes esse? Sed ut omne 

 quod sentio dicam: Seneca, ut tamen speciem quamdam Zenonis praecepti servaret, jubet 

 sapitntem misericordtm esse sine doloris significatione, tranquilla niente, vuku suo. 

 Et ne id quidem concedendum videtur. Num enim putamus ilhid auxiliura infclici soU« 

 tium praebere, jucundum esse verumque auxilium habendum esse , quod praestatur fri» 

 gido , languido aniuio, adeo ut infelix ille nuUam doloris significationem animadver- 

 tat? adeo ut puret au.tiliatorem non infelicis dolorem videre, aut levare velle, seJ 

 propterea tantum modo auxilium praestare, quoniam id d.cori servandi causa nun 

 prorsus omittere potuit» 



Denique sola illa doloris significatio , quam quis infelici ostendit , saepissime dolo- 

 rem lenit , praesertim cum iile, qui aiuxilium opemque ferre vcllet , illud fcrre nequit. 



Eodem modo de sequcntibus siatuendum videtur, sapicntem non veniam alicui prae- 

 bere. Quod rursus Senecam explicantera inducit Lipsius 1. c. „ Sapiens non quidem 

 veniam dat , sed illud, quod ex venia conscqui vis , lionestinre tilii via tribuit. Par- 

 Cit enim sapicns, cougulit, cortigit. Irfera facit quf>d si ignosceret, iiec.iguoscit,..quo- 

 njam qui ignoscit., fatetur aliquiJ se, quod fieri debuit , omiiisse (i,^. 



. . , . ' ■ ' Et 



( I ) Db niiswicdrdia cf. Ktobaeus p. 178. IMhrcus Antnii. V. 37. Epict. 2+. 32 et 33. Simpli- 

 ciiis nd Epict. 52 et ad 73 fine. Deinde explicatio, qium Sirnplicius ad lipictetum 11. de nii- 

 sericorilia trniMt , mnnifeste indicat Zenonis Scholani mutatis noraiiiibus idein de npisericor^ia sta- 

 tujsse. Uiide quoque Gtotiuj dejure Belli ac liacis II. 20. §. 23. «Parcit, inqiimnt StoVei, saplens , 



'' non 



