10 H. B o s s c H a; 



£acere fuit necesse: ita ut vix quisquam uniTersum genus complecteretur , 

 sed ut alius aliam sibi partem , in qua elaboraret , seponeret. lidem tamea 

 illi medicinae rationalis, qiiam dograaticam vulgo nuncupamtis, progressu», 

 sensim illam medecinae partem , quae manu medetur , opprimere, ejusque 

 splendorem rairum iu modum obfuscare coeperunt, Quum enim initio As« 

 clepiadis successores externorum morborum curam, vidnerum frictionumque 

 negotium, inio luxatorum membrorura reductiones, filiis suis relrnquerent , 

 atque alii medici eadeni haec discipulis suis mandarent, mox etiara tantopere 

 medicorum increvit , socordia dicam an superbia , ut , exceptis quibusdam 

 majoris momenti o[jeralionibus , celera ornnia , quae curam spectanl exter» 

 nam , servis relinquerent subministratoribus. Et eam consuetudinem , quae qui" 

 dem primum in ludis Gymnicis lantum iocum babuisse videtur, tandem quoque 

 ad privatos s«se extendisse horaines legimus, quorum raulti servos hujusmodi 

 paseebant: atque ita denique propagata est haec fundi nostri calamitas , ut 

 infra medici dignilalem haberetur, externa curare mala. Hinc Oribasius ubi 

 de luxationibus et fracturis loquitur , illae, inquit, quae manu curari que- 

 ant , ab iis, qui pueros corporis exercitationem docent, quique athletarum 

 curam gerunt, optime restituuntur. Haec igitur et alia omnia quae ma- 

 nuum opera curantur, melius ab exercitorilms obeuntur , quocirca haec dC' 

 jnandantUT ejusmodi hominibus. Et quousque deiu , crescente Romanorum 

 luxuria, talium servorum creverit numerus, sciunt antiquitatum periti. Ser- 

 vos enim habebant non tantum tonsores, balneatores, dropacisias, sed et 

 uuctores, tractatores, fricatores, ocularios, permultos alios , qui partem chirur» 

 giae exercebant. 



£x hisce igitur, et quae postea habuit , Chirurgia fatis, quae omnia hic 

 enarrare longum sit, satis, ni fallor, apparet, ab eo inprimis tempore quo 

 medicina magis culta fuit, non tantum Chirurgiam ab ea fuisse divulsam , 

 verum eliam partim caussas hujus separationis ipsas, partim abusum effecis< 

 se ) ut raalevolorum obtfectationibus et ignominiis, nobilissima illa ars , 

 quae perpetuo lumine miseri» mortalibus adfulgere debuerat , diu oppressa 

 jaceret : imo , quibus ex parle adhucdum ingemit atque suspirat. Perversa 



enim 



ik-. 



