REDEVOERING. 17 
wijzising der natuurkrachten, en de beoefening derzelve het naar vaste rege- 
len gewijzigd bestuur bevat, 
Iun dezen zin is de Landhuishoudkunde niet alleenlijk binnen denkbeeldi- 
ge greuspalen besloten; maar, op 's Landbouwers bedrijf werkdadig toegepast, 
bevordert zij de welvaart wan den Landbouw, strekt zijj tot nut van. Land 
en Volk, ja zelfs tot heil en luister der grootste, der magtigste Staten. 
^ Landhuishoudkunde, als Wetenschap beschouwd , onderzoekt dus, door wel- 
ke algemeene en bijzondere middelen de voor het menschdom heilzame plan- 
ten en dieren aangekweekt, hoe alle die natuurvoortbrengselen , den mensch 
Zoo mildelijk ten zijnen nutte aangeboden, in hoedanigheid verbeterd , in 
hoeveelheid  vermeerderd, verkregen: hoe akkers, beemden, hoven, boom- 
gaarden, bosschen, met voordeel aangelegd, behandeld, en in den besten 
Staat gehouden worden; welke zorg men aan het akker- en huisvee moet be- 
steden, om hetzelve in aantal te doen toenemen, in aard te verédelen, en 
in kracht en volkomenheid te bewaren, hoe men , in één woord, zich moet 
bevlijtigen , om de roerende goederen, die tot den Landbouw vereischt worden , 
in waarde-te doen stijgen; en hoe men omzigtig moet toezien, dat niets ver» 
loren ga, of eenig nadeel lijde; maar dat ook vooral zije bezittingen, dus- 
doende, jaarlijks vermeerderen en toenemen. 
Wij ' bedoelen hier echter geenszins die zoogenaamde Huishoudkunde, wel- 
ke de Landbouwer over het algemeen behartigt, die alleenli]k op eenige dee- 
len van den Landbouw opmerkzaam is, alleenlijk acht slaat, om die werk- 
zaamheden en handgrepen, welke hem het voorouderhjk onderwijs en voor- 
beeld heeft doen kennen, in het werk te stellen; onverschillig , hoe dit of 
geen gedeelte van den Landbouw naauwkeuriger onderzocht, nader beproefd, 
verbeterd , of met minder arbeid en onkosten beoefend, kan worden. 
Geenszins, zeer aandachtige , zeer gecerde Toehoorders! maar. wij hebben 
het oog op die alleen echte , die alleen ware , Landhuishoudkunde , welke, op wis- 
en natuurkundige. Wetenschappen gegrond, thans boven alle beschuldiging 
van onzekerheid en' ligtvaardigheid verheveü is. Zonder beider hulp toch 
kunnen nimmer:grote vorderingen in dezelve gemaakt; zunder beider invloed 
C kan 
