ORATIO 5 
wel objectum artis, velut experientiae subjectum, ad veram observandi, atque 
experiundi rationem referre , vel postremum hoc, velut mentis effatum, ex 
argumentandi more philosophico explicare voluerunt; contemplemur porro 
eorum inventa et modum, hanc disciplinam variis modis atque pactis tractan- 
di, tum profecto egregia indicia et sublimioris systematis medici subsidia in- 
veniemus. Confiteri tamen oportebit, principia artis nostrae, mediis in lite- 
rarum nosirarum incrementis , ad unum aut alterum systema veri nominis 
firmandum , non ita vera aut certa existimari posse, ut illis fidem omnem 
praebeamus, Congeries enim illa empirica, multo cum fervore adaucta, pa- 
riter cum Medicorum ipsorum studiis, ad artem medicam revocandi omnia, 
quae scientia naturalis afferre poterit, tum et ipsum illud, quod ad aetatem 
nostram pertinet, singulare scientiarum omnium sublimiorum et universarum 
studium verum et germanum , cognitionis rectae fundamentum , in omnem 
partem vacillarunt, Atque haec observatio magis adhuc valere poterit, quip- 
pe omnis hic artis progressus hoc sihi habet proprium, ut accuratius inda- 
get atque examinet, quod imperio ejus in hanc vel illam partem subjici po- 
terit, His enim praetermissis, mox provectiora inventa atque studia artem 
ipsam, quam divinam atque in ipsá rerum naturà fundatam facile dicamus, 
ad incertam non tantum scientiam , quin et ad vanam ac futilem disputa- 
lionem referenda erunt. 
Atque ita magno cum illo systematum et compendiorum numero, ubi vel 
varia scientiarum theoremata vel regulas therapeuticas, ab; infimis inde effa- 
tis empiricis ad audacissimum  conjecturandi genus illatas , inveneris, ipsa 
exoritur quaestio: Quid vel inde ad scientiam et artem accesserit? Quid 
vel veri aut certi his in studiis inveniatur? Aut quamnam utilitatem ars 
medica e magnis scientiarum naturalium progressibus, vel ex ipsáà illà phi- 
losophià erectiore aut sublimiore ; ceperit ? ; 
Delapso saeculo octavo decimo medio, egregium illud praesidium artis me- 
dicae enatum fuit, cui BOERHAVIUS, FR. HOFFMANNUS, STAHLIUS, 
aliique ansam praebuerunt,  Condiderunt illi ubicumque terrarum scholas 
$ua$; scripserunt erudita varia, quae in omnium fere manu versabantur; 
B G ke 
