14 H, ,C;, v493;: nga -BOON. MESG6H 
mii (40), Succowii (41), Iugenhouszil (42), Senebierii (43) et Saussurii (44) exe 
perimenta, ex plantis, sole aut luce non collustratis , nullum gaz oxygenium prodire, 
quod ex iis luce fruentibus, largiter expellitur (45). sre 
Itaque apparet lucem magnopere incitare vegetabilium irritabilitatem , et magna pro 
pàrte moderari eorum absorptionis et exhalationis opera, suoque regimini submittere eo- 
rundem nutritionem et incrementum; quae quidem conclusio eo facilius colligenda vi- 
detur, cum Lux habeat moderamen , in absorptionem talium substantiarum , aquae mi- 
mirum et acidi carbonici (46), quae potiorem alimenti partem plantis effüciunt, atque 
ita 
(40) L. L. P. L. 
C41) Journ, de Dhysigue tom, V. 49. p. 132. Ais 
(42) Comment. 2cadem. Pelat. Phys. Vol. V. p. 160. | ) 
(C43) L. L. tom. L. P. L. et tom. I, p. 51 seq., 247 seq. et »86 seq. —À sz mm 
(441) Mem. Phys. Ghim, tom. I, praeprimis p. 30 — 34. 
€45) Saussure, L. L. p. 57-59. ! : 
( 46 ) Dissentiunt interse Physici, utrum acidum carbonicum plantis alimentum praebeat , nec ne, /Ex hoc acido car- 
bonium adsciscere plantas iffirmant PriesJeite, Drooven, en Waarnemingen op verschillende  soortem: yan: Luchr, 'Tom, 
p. 1321— 4t.  ngenhouszius, Versuche mit Pflanzen, Tom. L. p. 51—55. pag. 75 seqq. pag. 93 — 99. imprimis 
pag. 286—289.  Sewebierius, Recherch. sur Pinfluence de la. Inmitre. Scolaire, pag. 10 26. Men. Phys. Chim. tom, I. 
Saursurius , Recherch. Chimiq. sur Ia yeget. p. 30 seqq. — Negant Hessezfratzius , Schei. Bibliot. "Tom. II. p. 127 — 139 
p. 262—272. p. 3012309.  Grindelius ,' Reinwardt Tijds. yoor INat. Wetens, No. 2, p. 188. et Organ. Kürper Chemiich, 
betrachtet , 'Tom. L. p. 117. Crellius, Treviranus ( Biologie , 'Tom. IV. pag. 9o seqq-) Si quis autem arbitretur, acl- 
dum carbonicum in alimentum plantarum cedere, non tamen obstat, quominus habeat acidum, carbonicum effica- 
cem planis stimulum: quicquid enim assumat fabrica organica, in hanc vires stimulantes exserit: praeterea si 
quis vires et functiones et fabricam regni organici consideret, mox videbit, nunquam organa remittere talem ma 
teriem , qualem assumpserint; stimulata alimento fabrica novam excitari actionem, et hanc talem, qualis sunmo 
Naturae beneficio optime valeat, contenti alimenti indolem mutare, inque novam convertere: ita stimulantur glan* 
dulae salivales et ventriculi cryptae, alimentis et chymo, ut eliciantur succi, ad decomponendam alimenti na- 
turam, exque decomposita novam formandam materiem aptissimi: haud aliter videmus aquam intrantem foliorum 
et radicu'arum vasa, haecce illam resolventia, novasque ex ea materies struentia, «e» At quicquid excrementum 
est, non adhibetur in alimentum individui excernent'is; plantae vero, dum exhalant, multum acidi carbonici reji- 
ciunt. ]ta quidem ; sed si de quodam excremento res sit, ratio temporis est habenda, quo materies excernatur 5 
die enim absorbent acidum carbonicum, noctu idem exhalant plantae ; praeterea sunt excrementa, quae haec non 
sunt, nisi organis, quae ista ejiciant; ita cutis vasa exhalantia exhalant aquam, absorbent eam cütanea absorben- 
tia; ita-plantarum fol'orum et radicularum vasa ejiciunt aquam, et avide aquam adsclscunt, & At ex bumo plantae 
eligunt carbonium. Ira quidem; nescio tamen causim, curcarbonium ex humo potius, quam ex acido carbonico ih 
plantarum nutrimentum convertatur; perpetuo enim pergunt plantae ab;orbere, digerere , nutrire, secernere; num 
igitur egedem vasorum vires, quae ex humo carbonium haustum in alimentum convertunt, immutatum relinquünt 
ecídum carbonicum; an hoc per tot millia vasorum meandrorum et gyrorum, quot plantae abundant; integrum. 
circumvehitur? an in hoc, dum stimulat, vasa nihil reagunt? minime id fieri posse apparet clore. — At tantam 
Vidi carbonici copiam exhalint plantae, quantam adsciscunt Mirum sane acquilibrium , et in reguo organico ra« 
ris. 
