COMMENTATIO CHEMIC A. 3g 
tecturum esse suspicarer. In umbra vero minuitur principium amarum; jam observavit 
id Seneberius; in taraxaco et dulcamara, in umbra crescentibus, reperi saporem amarum 
multum minui et converti in mucilaginosum , fatuum. De extractiva materia non est quod. 
disseram ; nam primo sunt qui dubitent , nnm haec existat ; dein reagentibus , quae 
dicuntur extractivum principium in apricum ponere (qualia sunt solutiones metallicae ,, 
ità dictum acidum muriaticum oxygenatum) hic non fides potest haberi, cum: alia ra- 
tione extractivam materiem, si existat, in umbra sese habere opinemur, quam qua solet 
sese habere 5 ita vero nescimus, utrum extractivum principium sit, quod praecipitent rea- 
gentia memorata, an vero alia materies in umbra a planta prolata; id inveni, quod ex- 
tracta taraxaci et dulcamarae, quae in umbra accreverant, amissa amaritie, indole fuerint 
mutata. ! 
Principium acre quasnam mutationes in umbra suebeat, me latet ; nam sinapi mihi 
non dedit semina, nullumque discrimen inveni inter folia lepidii sativi, quod in umbra 
«reverat, et inter folia ejus quod luci fuerat expositum ; cochleariam vero officinalem , 
affirmat jeneberius, in Groenlandia fere nullum habere saporem (66). Certe haud er- 
rare videmur, si principium opit narcoticum in umbra minui statuimus; ex papavere 
enim , quod in Oriente et Persia colitur, majori copia collisitur, quam ex papavere in: 
sua patria magis Boreali crescente. Quid Hyoscyamo , Delladonnae in. umbra accidat 
nescio, cum plantae, in quas animus erat experimenta instituere , perierint; attamen fore 
mationi quorumdam venenatorum principiorum , quae Delladonnae et Cieutae insunt, 
wmbra videtur favere; nam in usum medicum eligitur cicuta, crescens in umbrosis lo- 
cis; ibidem efficacissima Belladonna in sylvis caeduis crescit, aliisque locis. desertis J. 
umbrosis; utriusque plantae vires cultura magnopere imminuuntur et incertae evadunt. 
Colores plantarum in umbra non multum mutantur; accidit ut colores debiliores 
fiant; rosas vidi in umbra pallescentes, parum vero mutatos colores violarum, taraxaci , 
ranunculi, crambes: caret in umbra malorum, persicorum, cortex externus colore illo 
egregie rubro, quasi igneo, cui succedit triste viridis; praeterea valetne id argumen- 
tum, quod multorum florum petila, dum involucro tenentur, multo minori eminent 
calore, quam. quo fulgent involucrum egressi; interim alii sunt, qui sub calice vividio- 
rem habent eolorem: mucores, et byssi in vacuo albescunt, attactu lucis et aris diversi 
colores fiunt. Materiam fibrosam inveni teneriorem in umbra, a solità porro vix dis- 
€repantem ; observatum est ligna in umbra minus durescere quam in luce (7 .. 
$. 22. 
(6) Senehier. L. L. 10m. V. p. $5. 
(2) Suscbier, Bem. esé, to:m, IL. p. 214a. 
