DISSERTATIO BOTANICA ^" 33 
dlant Urticas duodecim pedes altas, et Angelicas truncis arboreis conspicuas. Quare jam. 
constat inter Physicos, ligna arborum , quae solo calcareo usae fuerunt, solidiora esse 
lignis arborum, quae graniticis terris vel aliis usae fuerunt: unde ligna e. g. Insularuax 
Bahama durissima sunt; constant autem harum terrae unice ex testis molluscorum ; 
ét omne lignum cujusdam Novae Hollandiae partis adeo durum et compactum inventum 
est, ut celeriter aquae fundum petat: haec autem pars constat coralliis partim , partinx 
molluscorum testis, Nam et Saussurius , cui plurimum debetur ob elaboratam chemiam 
vegetabilem , plus aquae invenit continentes Pinum Abietem, Laricem, Juniperum com« 
munem, alias, quae creverant in terra granitica; aqua autem esse pauperiores, quae creve- 
rant in calcarea (98). Facile foret ejusmodi observationum numerum augere, verum 
irritamenti valorem in plantas satis, superque probatum putavi. Quibus | consideratis: 
apparet, si quis recte judicare velit de ratione fabricae, formae et facultatum vegetabi« 
lium, quanti ipsi momenti sit rationem habere conditionum , quibus sub variis versata 
fuerint. 
Itaque superest, ut aliquot afferamus, exempla, memoratam et explicatam rationem struc« 
turae vegetabilium inter et formam. illustratura. 
. Memoravimus, vegetabilia conformare duplicem fabricam , cellularem , et vasculosam , 
ambasque in complures abire species : addendum habemus, ut Zicáatus, tum plurimis 
aliis observationibus, tum etiam chemicis experimentis, docuit, singulas basium fabri- 
cae animalis, species complures exhibere varietates, harumque ex diverso numero, ma 
guitudine, concursu , multiplici commercio, proficisci omnem animalium formarum diversi- 
tatem; ita etiam demonstrasse innumeras observationes, et experimenta chemica, Lízkii 
praeprimis, memoratas basium vegetabilium species plurimas offerre varietates; differre 
enim cellulas ejusdem speciei, non tantum in aquaticis et terrestribus plantis, sed vel 
diversas esse in ipsis terrestribus; alias in succulentis, in aridis alias, alias in teneris 
et rigidis, alias in tarde vel celeriter crescentibus; hanc quoque rem esse cum reliquis 
cellulosi et vasculosi systematis speciebus; hinc, prout concurrant , jungantur, numero 
aut magnitudine ludant, diversas constituere plantarum formas, Praetereà notandum est; 
Sicut ingens est discrimen inter utrumque animalium genus, quorum alterum tantum in- 
structum est apparatu nervi sympatici magni, alterum et hoc eodem, simul autem 
alio nervorum apparatu , ad musculos voluntarios sensusque pertinentium; ita etiam. 
magnopere discrepare utrumque plantarum genus, quorum alterum instruitur tantum 
Sye 
(98) Trevionur 7. 7. Tom, Il... p. 3$— 42, 
