X 4 Y 9 »3vv4*94*394 
NUTS MX Y 
» 
DISSERTATIO PHILOSOPHICA [31 
telligi mecesse est in ipsis rebus, quae discuntur et cognoscuntur invitamenta inesse, 
» quibus ad discendum cognoscendumque moveamur. Ac veteres quidem Philosophi in 
» 
» 
E 
beatorum insulis finguet, qualis natura sit vita sapientium , quos cura omni libera- 
tos, nullum necessarium vitae cultum aut paratum requirentes, nihil aliud esse actu- 
ros putant, nisi ut omne tempus in quaerendo ac discendo, in naturae cognitione 
,» consumant. Nos autem non solum beatae vitae istam oblectationem videmus, sed 
* 
etiam levamentum miseriarum, taque multi, cum in potestate essent hostium , aut 
tyrannorum, multi in custodia, multi in exilio, dolorem suum doctrinae studiis leva- 
verunt, — Somnum denique nobis , nisi requietem quamdam laboris afferret, contra natus 
ram putaremus datum; aufert enim sensus, actionemque tollit omnem. Itaque si aut 
requietem natura non quaereret, aut eam posset alia quadam ratione consequi, facile 
pateremur: qui etiam nunc, agendi aliquid discendique causa, prope contra naturam 
vigilias suscipere soleamus (ib. c. 19. ). Sunt autem clariora, vel plane perspicua, nec 
dubitanda, initia naturae, maxime scilicet in homine, sed in omni animali, ut appe- 
tat animus aliquid agere semper, nec ulla conditione quietem sempiternam possit 
pati. Facile est hoc cernere in primis puerorum aetatulis. — Videmus igitur ut con- 
quiescere ne infantes quidem possint, cum vero paulum processerint, lusionibus vel 
laboriosis delectantur, ut ne verberibus quidem deterreri possint : eaque cupiditas 
agendi aliquid adolescit una cum aetatibus. Itaque, ne si jucundissimis quidem nos 
somniis usuros putemus, Ezdymionis somnum nobis velimus dari, idque si accidat, 
mortis instar putemus, Quin etiam inertissimos homines, nescio qua singulari ne- 
quitia praeditos, videmus tamen et animo et corpore moveri semper, et, cum re nulla 
impediantur necessaria, aut alveolum poscere , aut quaerere quempiam ludum, aut 
sermonem aliquem requirere; cumque non habeant ingenuas ex natura oblectationes, 
circulos aliquos et sessiunculas consectari. Ne bestiae quidem, quas delectationis 
causa concludimus, cum copiosius alantur, quam si essent liberae, facile patiuntur 
sese contineri, motusque solutos et vagos a natura sibi tributos requirunt. taque 
ut quisque optime natus institutusque est, esse omnino nolit in vita, si, gerendis 
negotiis orbatus, possit paratissimis vesci voluptatibus. Nam, aut privatim aliquid 
gerere malunt, aut, qui altiore animo sunt, capessunt remp., honoribus imperiisque 
adipiscendis, aut totos se ad studia doctrinae conferunt. Qua in vita tantum abest 
ut voluptates conscectentur, etiam curas, sollicitudines , vigilias perferunt; optimaque 
parte hominis, quae in nobis divina ducenda est, ingenii et mentis acie, fruuntur, 
nec voluptatem requirentes, nec fugientes laborem. Nec vero intermittunt, aut ad- 
mirationem earum rerum, quae sunt ab antiquis repertae, aut investigationem novae 
F rum, 
