DISSERTATIO JURIDIUA, üs 
Extremum autem praeceptum operam dare jubet, ne quid contra jus et aequum cóntendas, 
ne quid pro injuria, Fundamentum enim perpetuae commendationis et famae est Justi- 
tia (29). Neque tamen alterum benignitatis genus, quod fit pecunia largienda , omnino 
est repudiandum, et saepe 74o7e/; hominibus indigentibus de re familiari impertien- 
dum (30), modo id fiat diligenter atque moderate. Stultum est enim patrimonia effun- 
dere, inconsulte largiendo, Duo largorum genera esse statuit: quorum illi prodigi, qui 
neque modum neque finem expensarum habent, sed bona sua dilacerando et dissipam» 
do profundunt (3:); hi liberales. "Transit deinde ad largitiones publicas , quas imt- 
probasse videtur Cicero. Ait enim gravius et verius facere Zjriszotelem (32), quam T4eo- 
párasium , quod non laudet , nec admiretur , pecuniaruni effusiones , ad multitudinem 
deliniendam factas, et dicat, haec pueris, mulierculis et servis, servorumque similli- 
mis liberis, esse grata, gravi vero homini nullo modo probari posse. Licet nimia 
largitio pecuniarumque profusio sit spernenda, vitandam esse avaritiam merito prae- 
cipit. Caussa largitionis est aut necessitas, aut utilitas: at vero in ea mediocritatis 
regula optima est. Atque etiam putat, impensas esse meliores, factas in muros, na- 
valia, portus , aquarum ductus , omniaque quae ad usum reip. pertinent.  Theatra, 
porticus, nova templa inprimis, non probasse refert Pazaetium et Demetrium! PAale- 
veum., licet ipse propter Pompejum ea verecundius reprehendenda censeat (33). Post 
-isputationem de publicis largitionibus j. transit ad privatas, in quos et quatenus exer- 
cendas. Magis largiendum monet iis, qui calamitate premuntur, nisi forte erunt dig- 
ni calamitate , quam iis, qui res meliores quaerunt, nullis suis rebus adversis; quam- 
quam in eos restrictos omnino esse nullo modo debemus: sed in deligendis idoneis ju. 
dicium et diligentiam adhibendas esse, et eos quam plurimis beneficiis afficiendos, qui 
$ngrati.esse nom possunt: convenire etiam , tum in dando munificum esse, tum in cxi- 
gei. 
(29) Off. TI. 19, 20. 
(530) Haec carpit Lactantius Div. Inst. 12, VI, c. 1T, ,, Quid est," inquit, ,, /2oseij;? Nempe iis, qui restituere ac 
z, Ieferre gratiam possint? Si nunc Cicero viveret, exclamarem profecto: Htc, hic, M. Tw! aberrásti a vera jus« 
»» titia, eamqae uno verbo sustulisti, cum pietatis et "humanitatis officia w///itate metitus es. INon-enim idoneis ho- 
», minibus largiendum est, sed quantum potest, so idouei," — Sed male intellecto verbi idezeus (quo Cicero signi- 
ficat probos homimes paupertate oppressos) sensu inductum Laczantium haec Ciceronis verba reprehendisse, jam 
dudum monuere virí docti ( Heusing, et Gernh. ad Off. 1, 17. Engelbr. Diss. laud. p. 41. not. a. ) 
(31) Cicero Off. M, 22, Ulpian, L. Y. pr. D. de Curat. fur. Lactant, |. c. c. 17- forte huc. respicit, 
(32) Cum in 4fristotelis libris nil tale legatur, merito Mwrétus suspicatur legendum: 4frijo Stoius 9. M. LHeu- 
ahngero placebat. Zristo Chius, / Mureto favet Gernhard. Cum dictis cf. Cicero lpse, ad Div, VII, 1. 
(33) D: Off ll, 17. ubi vid, /Ieuiingere ' 
F 
