iJff J, D i G E L D E R, 



IJtilissima arliutxi et sricntiarum Historia noliis graTem noLilemqiie Inctatio- 

 liem inter desiderium cognilionem et sapientiam consequendi atque facultatum 

 animi imbecillilafem , inter veritalem et vulgi praejudicia, iuter sanae rationis 

 ac sapienlis religionis culturam atque superstitiones dominationem, ubique ex» 

 hibet; nos aulem quam maxime delectat, ubi ab illa docemur, homines, aut 

 in vita sustinenda, aut in commodis rerum publicarum curandis, sapientiae 

 desiderio impulsos , ad facultates animi evolvendas semper fnisse incitatos; 

 conspicimus ibi homines in molestissirao labyrintho erranles , ex quo, post 

 «lultos graviissimosque labores , vi ingenii , magnaque animi intentione, sese 

 tandem explicuerunt. Abeant igitur isti vesani et fcrrei , in humanitalis de- 

 decus sanclae Philosophiae nomine abutentes , qui vitam feram et agrestem 

 coUaudare studeant , qui , cum morum depravationem scientiarum arliumque 

 culturae astute attribuant, hiimanum genus deprimere liirpiter aggrediaulur! 

 Si enim , ut Hisloria nos docet , homiries ad suam natnram magis magisque 

 perficiendam propensos esse , semper depiehendimus , istam doctrinara in" 

 dignam naturaeque adversam esse, quis ibit inficias? Ex ejusdem quoque 

 Historiae relatione cognovimus, praestantissiraam divinam Providentiam lio- 

 ibini desiderium facuUates aniroi ac mentis explicandi alte infixisse. Vide- 

 tur haec constituisse, ut homo scientias et artes non immediate consequatur; 

 sed , ut quaedam indoles ipsi iunata sit , qua omnem cognitionem sua ipsius 

 industria obtineat: quae cum ita sint , quis in dubium vocavit, id sapienter 

 fieri, ita, ut bomines in facultalibus suis evolvendis, majori mentis . felicita» 

 te fruantur ? 



Qiiod si conditionem scienliarum humano generi uiilissimarum, earumque 

 artium, quae easdem vel imprimis proinoverint , ut Chaldaeorum, Persarum , 

 Aegypliorum , Graecorum temporibus locum habuit , cutn hodierna earum 

 condilione confcrimus , quantam dislantiami quam ingens discrimen delegi* 

 ifius 1 Quam benignam ac salutarem lucem eniendala haec scientiaruin at- 

 <|ue artiuin conditio , ad quaevis humani generis con]mod6 , ad reui publi» 

 cam gerendam, ad gentes, quam longissime dissitas, per artem mercatoriam. 

 jungcudas el ad gravitsimas hominum calaraitate» leuiendas? IIoc autem ita- 



