ANNOTATlOlNrES. 33 



( a ) P. 13. Non solum est iii doclrina de ascensu liquorura in tubos ca- 

 pillares specimen ejus physicae subtilioris, quam dixi , sed ipsa argumenio 

 esse debet quam fallaces sint viae , quibus viri ingeuiosi , sed physici noti 

 nimis acuti , aliquando naturam explicnre conantur, qui admiratione quadafii 

 et magnitudine rerum commoti' eas universis rationibus couiplecti cupiunt, 

 WagDificum est quidem spectaculum mtmdi, sed non perinde magnifica sunt 

 Sludia quibus illud describimus, quippe haec sunt hominum , illud opus di- 

 vinum. Semper putavi nihd tam prima tronte discrepare quam cum vide- 

 xnus physicos in initio suorum librorum universitatem rerum extollere, seque 

 ejus raliones exponere profiteri, deinde delabi ad minutam investigationem 

 per angustum tubum hquori demersum, idque praeclarum inventum profer- 

 jce. Tamea si illud , quod principium hujus doctrinae habelur, attrnctiO' 

 nem particularum non pertinere acl ullam manifestain distanttam , soluni re» 

 fwrtum fuisset, jam magis id aperuisset aditum ad motus particularum intel- 

 ligendos , ex quibus omnis oritur mutatio , omne phaeuomenon terrestre , 

 quam grandia illa de pulvere Lacteae conjungendo cum pulvere telluris per 

 elfluvia magnetica vel electrica in immensis spatiis aspersa, 



( 3 ) P. l5. Interesse aliquid inter doctrinam chemiae et mechanicae in 

 ratione ulihtatis quis non perspicit ? Doctrina chemiae , etsi serius nata , 

 perfectiores illas chemicas artes, quae nunc sunt , paene creavit : contra 

 artificia mechanica , quae non minus fuerunt his proximis annis emendata 

 et perfecta, inter operarios fere exorta sunt. Unde hoc? Quia chemia ob 

 iiaturam suae disciplinae jam ab initio sese collocat in officinis, artiumque 

 et rationes el discrimina cognoscic et perspicit ; mechanica , praeclarior for- 

 tasse quod suam disciplinam ab uuiversis principiis inslituit, taraen propter 

 idipsum lougius ab hominibus eorumque laboribus versatur. Finis ejus ad- 

 huc fuit, effingere machinas, eumque jam propemodura cousecuta est: sed 

 finis roachinaruui est perftctio arlium mechanicarum , ad quas ut sese pos- 

 eit accommodare , primum oportet ipsas cognoscat. At artiura enumeratio et 

 descriplio vix adhuc tentata est , a doctrina mechanicae plane sejungitur. 

 Iteinde physicl in propriis suis qnaestiouibus de atlritu, Ae Jirinitate materiae^ 



E quaia 



