i 



^ESPONSIO AD QUAESTIONEM HYDROSTATICAM. 41 



J. BernouillJ (O ostendisse contra Ricciolum, Sturmium, imo contra Boyleum (2), 

 yesicam aeri ponderando ineptara esse ; sed mirum ipsi videtur , quod hanc suam con- 

 clusionem non latius extenderit, cum proprie acris gravitas ope globorum vitreorum in 

 aere aeqne minus pcnderari possit. 



Hanc quidem de pressione fluidorum in propriis locis sententiam tuitus est CI. Hes- 

 selink. Non vero sic omnibus placuisse, jam supra verbo raonuimus; mox enim ipsum 

 oppugnavit doct. van Marum. Videamus evgo primum hujus aniraadversiones. 



Doct. van Marum sententia (3) nititur §. 141 1 Physices Elementorura Mathemati- 

 corum Cl. 's Gravesandii , ubi ait: „ Fluida et eo cum corporibus solidis congruunt, 

 qnod constant €X particulis gravibus, gravitatem materiae quantitati proportionalem , 

 ubicunque positae, habentibus. Si in ipso fluido gravitas sensibilis non sit , hoc ex 

 eo oritur , quod partes inferiores superiores sustineant , hasque descendere arceant. " 

 His verbis clarius rem exprimi non posse asserit van Marum, dum ultima verba slmul 

 rationem veteribns incognitam continent, quare pondus quantitatis fluldi a manu non 

 sentiarur, qnamdiu hoc a fluido ejusdem generis circumdatur. Et haec explicatio adeo clara 

 ipsi videtur , ut non nisi iis , qui in rebus Physicis omnia experimentis confirmata vi- 

 dere amant, experimentum quoddam probatorium institutum fuisse credat, quod quidem 

 cxperimentum prae aliis electum fuit Boyleanum. Jam vero doct. van Marum non ne- 

 gai explicationem , quam Ilesselingius hujus experimenti dederat, bene sese habere, at, 

 nihilominus, et solitam ejus explicationem omnino valere defendit; quamobrera nec er- 

 raverint, quotquot cam secuti fuerint, nec sequatur ex ea quidquam ad infringendam 

 legem Hydrostaticam , fluida gravitare in fluidis homogeneis. Idcirco et doct. van Ma« 

 rum sententiam de fluidis gravitantibur in propriis locis defendit, quoniam haec fun« 

 damentis nititur firmissirais, neque vero experimento, eo tantum consilio instituto, ut 

 res ad sensum demonstraretur. IUa itaque fundamenta ab Hesselingio evertenda fuis- 

 sent, si thesin iis superstructam evertere voluisset. Idcirco primum deraonstrandum 

 foret, gravitatem non esse proprietatem universara cum solidorura , tum fluidorum, in 

 quocunque statu occurrant; et dein, causam, quam 's Gravesandius aliique dant, ob 

 quam fluida, ctsi revera gravitent, non tamen in fluidis gravitatem exserant sensibilem, 

 nuilo niti fundamento. Quod facere voluisse, ad absurda quaeque duceret. 



Quod 



(1) vU. Extmea de la manitre ie peser l*air dans nne Tessie, envoyS i Mr. l'AbW de la Roque, iii- 

 ▼enienduin in Journ. des Sfavsns Ao- 1685. p. 304. 

 (») qui conirarium tuetur in Proleg, Parad. Hydrojt. 

 (1; in cpiitoL ad HesseliDg. laud. 



