48 P. J, U Y L E N B R O E K - 



dcamus jam , quo iu casu versetur bilancium systema. Ante aquam lagcnae immissam 

 lanx m onerata erat pondere g — ciP , et lanx M pondere G + 2P. Sed nunc , 

 translato iino pondere P ab M ai « , in « venit g — P , dum in M mansit G -f- P. 

 Conferatur jam haec constitutio cum ilia experimenti quarti, et eiindem obtinere ca- 

 sum , patebit. Ad illud autem experimentum quartum quomodo pervenit hocce modo 

 institutum ? An per saltum^i Non sane: sed per mediura quoddara , et medium illud 

 est lagena , quae in / gravitans , iterum in aequilibrio componitur contiapondio P 

 in m. Et quomodo post aequilibrium constitutum novam adhuc pressiqnem In / ex« 

 sereret ? " 



„ Cl. Hesselingius " ( sic concludit Aeneae) „ hanc ultiraam experimenti partem egregie 

 explicavit, quemadmodum et nos ad experimentum tertium, qund proprie est parsposte- 

 riOr quarti, non aliter illud explicare potuimus. Ceterum Vir ille Cl., sumendo pro« 

 prie experimenti partem dimidiam , integrum experinientura Eoyieanum praetermisit. " 



Ex his quidem manifestum esse putamus, qiiamnara habuerit doct. Aeneae senten» 

 tiam de experimento Boyleano, uii et de thesi, fluida in propriis locis gravitant. Per- 

 gamus itaque ad ea , quae rursus contra Aeneae et Boyleum animadvertenda habet 

 scriptor, prinium anonymus, dein autem cognitus sub nomine A. van Coppenaal c. i ). 



Hic in sua epistola non tantum ratiocinationes sed demonstrationes exhibet experi- 

 mentis illustratas, ut probet, experimentum Boylei, quale ab ipso fuit institutum, faU 

 lax esse, iiludque prorsus contrarium probare, scilicet, aquam in aqua non gravitare. 

 Agnoscit equidem experimcntum Boyleanum esse pulchrum, atque per conclusiones et 

 ratiocinationes multura inde posse confici ; verumtamen negat , eo probari , aquam ia 

 aqua gravitare , etiamsi lagenam post admissam aquam descendere videamus : dum e 

 contra experimentum hoc luculenter demonstrat , aquam in aqua non gravitare , atque 

 rullum fluidum in fluido homogeneo posse ponderari. Haec omuia ut probet , experi- 

 mentum Boyleanum sequenti modo institui jubet. 



Sumatur lagena cujuslibet maguitudinis : haec bilanci afRxa , aquae immergatur , et in 

 aequilibrio constituatur sacomate in altera lance ponendo. Hoc itaque sacoma indicat 

 gravitatem specificam lagenae immersae. Dein autem lagena omni aqua vacua bene clau- 

 datur veiica, ut aer et aqua arceantur, neglecta ramen parva illius aiiris quantitate, 

 quae lagenula continet. Jam itcrum lagena bilanci affixa, aquae immergatur, dura pon- 

 dus (quod, ut supra vidimus , requirebatur ad inveniendam gravitatem specificam Ia« 

 genae) scmper maneat in lance alterius brachii bilancis. Nunc vero levior est, quam 



quae 



(1) In cpbtoU ) cni tltulas: leis over de Waterweegkundc la eea Srief tu dea Heer AeBeic, 



