'50 P. J. U Y L E N B R O E K 



que fiindo non inctmibit, illud pondus descendit. Si aqua causa esset descensus lage- 

 me, si haec pressioncm exsereret in brscliitim bilancis, tum in lioc experiraento etiara 

 lagena, simulac impleta cst, descendere deberct: hoc auteni ui-in obtinct; videmus enim, 

 ne granulum quidem ponderis aJdendum esse lanci m, quae tantum pondere g oneratj 

 est ad bilancis aequilibrium servandum." 



Ut porro magis adhiic evidens fiat , ponJus lagenie additura esse causam hujus dc- 

 scensus , seqitens iustituendum esse dicit experimenEum : 



Ejusmodi lageni sumatur atque in praecedcnti experiinento. Hacc fundo orbata, et 

 brachio bilancis annexa aquac immergatur, et sic in aeqtiilibrio constituatur cum pondcre, 

 quod itidem in altera lance maneat. Jam lagena illa aquae exemta ab utraqiie parte ve- 

 sica claudatur, ita ut nullum atirem , nullamquc aquam admittat; dein tanto pondere 

 oneretur, quantum requiritur ad aquae illam immergandam ( i ). Jam vero bilanx ad 

 eam teneatur altitudinem, ut lagen-i cum pondere annexo libere descendere possit, sine eo 

 ut, quemadmodum supra, sacoma fundum langat. Nunc vesica superior perforetur, ut 

 aiire sublato , aqua lagenani intret , et statim sacoma et lagena fiuidum petere observan- 

 tur. LagenS implet;!, aequilibrium restituatur, tantum addendo contrapondii, quantuia 

 aequale est gravitati specificae sacomatis alRxi. Si igitur aqua lagenam intrans causa 

 cst ipsius descensus , si aqua pressionem exserat in fundum lagenae, fundo iagenae sub» 

 lato , omnis aquae pressio in lagenam cessare debebit , et aequilibrium destructum iri ne- 

 cesse est, contrapondio in lance lagenam tollente. Eteniro si nullus fundus est lage» 

 nae, aqua in eum premere non potest. Itaque vesica, quae fundum lagenae constituit, 

 prorsus auferatur, ita ut inde libere dependeat, quo facto , aqua in brachium bilanci9 

 nullam vim edere potest. Quid jam contingit? Nihil contingit. Bilanx aequilibrium 

 servat, contrapondiura in altera lance idem manere debet , sive fundus ad.sit, sive noa 

 adsit. Hinc itaque evidens est, erroneam esse thesin de aqua in lagena gravitante. 

 Nihil aliud pondcratur, nisi gravitas respectiva ponderis aiHxi, oneris, quod require- 

 tatur ad lagenam deprimendam. 



Sic quidem secundum experimenta siia ratiocinatur , iisque inducitur ad statuendum, 

 reveta aquam in aqua non gravitarc. Neque hoc tantum , sed negat etiam , gravitatera 

 aquae lagenam intrantis, ope ponderis, quod requiritur ad aequiiibrium destructum rc- 

 stituendum, ostcndere, aquam in aqua ponderari posse; cum inde tantum patcat, per 

 corollaria , per comparationem , gravitatem specificam iuveniri posse, quod ceterum raul- 

 »0 facilius et expeditius fieri potest. 



<(l) D( quuuiuic ponduis aimcxl idem sit dictum , luod ia supcriori cxperimciuo^ 



