RESPONSIO AD QUAESTIONEM HYDROSTATIC AM. ^? 



.derari possit, unice tendunt eo, ut demonstretur , hoc indirecte fieri posse. Hinc ejus 

 bilancium systema, cujus ope egregie corporum pondera partim in bilance superiori, 

 partim in inferiori , explorat , et ex iis inter se collatis , argumenta ad thesin suam fir» 

 nandain dedticit. 



His experimentis van Coppenaal sua opponit, ut ostendat, aquam in aqua non 

 posse ponderari. Priori suo experimento, in quo pondus addititium in fundo vasis ex- 

 terioris quiescit, ex lagena post aquani ingressam non descendente, iHam derivat con- 

 clusionem. Nimirum perhibet in experimento Boyleano, solito modo instituto, non 

 €sse aquam in lagena, quae descendat, sed pondusculum, quo haec, onerata est, et quo- 

 <um immediate est conjunctum. In suo autem esperimento pondusculum illud fundo 

 incumbit; hinc post admissam aquam lagena non descendit. Sed aeque ac doct. Aeneae, 

 sic et nobis hoc experimcntum egregie gravitationem aquae in aqua, im.o et experimen- 

 tum Boyleanum confirmare videtur. Etenim pondus annexum, etsi fundo incumbat, 

 ibique toto suo pondere agat, tanien impedit, quominus lagena superficiei aquae inna- 

 tet. Jam vero aqua intrante, non ampiius ejus auxilio opus est. Aqua ipsa hunc ad- 

 scendendi nisura destruit; et hinc lagena, in loco , quem occupat, remanet, etiamsi 

 (uti supra jam diximus, et ab Aeneae responsum est) funis, quo pondus annexum 

 est, dissecetur, i. e. pondus addititium auferatur. Non enim necesse est, ad gravita- 

 tionem aquae in aqua demonstrandam , aquam in aqua descendere , vel aliud corpus de- 

 primere, dummodo efficiat, ne corpus illud, ceterum levius aqua, in ea adscendat. 

 ^(Quod autem lagena non descendat post aquae introitum, manifeste oritur ex eo, quod 

 pondus illud addititium, ceterum cum ipsa lagena immediate conjunctum, adeoque de- 

 ^«cendendi facultatem habens , nunc , quippe fundo incumbens , descendere non possit. 

 Si vero fundum non tangeret, omnino descenderet et pondus et lagena , uti etiam ipse 

 lesselingius observavit. Ilinc apparet, experimentum hoc nihil essc aliud, nisi Boy- 

 eanum, sed in quo pondus addititium alio modo agit: hinc etiam non probare potest, 

 "nisi quod ipsum experimentum Boyki probarc vidimus. 



Taudcm pervenimus ad ultimum cxperimentum Coppenalii adversus Boyleum , illud 

 scilicet, in quo fundum lagenae aufert, atque tum ex immutato aequilibrio concludit, 

 aquam non in illum fundum gravitasse. Sed et liujus experimenti optimara dedit ex- 

 plicationem et refutationera doct. Aeneae (i), ex qua patet, Coppenalium post per» 

 foratam utramque vcsicam eundcm obtinuisse lagenae statura , quem ante vesicas addi- 

 tas habucrat ; hac tantum intercedente dilFerentia , quod et lagenae, et alteri bilancis 



bra- 



(i) vid, supra p. 52. 



K 



