COMMENTATIO de AFFINITATE CHEMICA. f 



dam proferre; sufficiet illa indicasse. Restat vero unum impedimentum ad quod no* 

 satis attendic Vir III. et quod magni momenti habendum est, nimirum quamitas varia' 

 principiorum , cujus ratio aeque ac teraperaturae habenda est. 



• Si, sacqharj aut salis culinaris particula in aquam immittatur, maXima vi ab aqua 

 haec arripituf , . nec nisj difiieulter inde separatur. Addita continuo nova sacchari vel 

 saiis portione, haec ut itadicam, aviditas minuitur; aqua illam quidem assumit, sed" 

 sensim sensimque aegrius; donec tandera nihil amplius in ea solvatur. Subsistit nunc 

 omnis aquae actio in illud corpus, et quaecunque ulterius addantur, intacta quasi et 

 imrautata remanent. Saturatioms punctum hunc terminum vocaverunt, ac si saturata" 

 tsset aqua illo sale. Hoc autem punctum qnasi saturationis proprie indicat aequilibriuni- 

 virium oppositarum ; quippe solvens vis aquae seu eju»- affinitas cum sale vel saccharo» 

 opposita est, et aequilibrium facit cum insolubilitate seu affinitate moleeularum ipsius> 

 corporis solidi. Initio operationis cum copia salis, habita ratione aquae tam parva- 

 erat, facile solutum fuit sal ; hujus autem quantitate aucta, increvit simul ejus affini-- 

 tas molecularum , cujus energia eo major est quo major sit particularum quantitas, 

 a qua raagna parte pendet solutionis effectus. Manifestum jam est ex hac solutionis 

 contemplatione, maximi esse momenti quantitatis rationem habuisse, in determinanda- 

 affinitate. Illa nimirum inter sal et aquam eadem semper est, licet tantopere affinitatis- 

 effectus differant, prout vel in initio operationis vel ad punctum saturarionis observen- 

 tur. Primo enim tara arcte patticuk salis cum aqua cohaeret, ut si analysi submittan-- 

 tur (^ifficulter eorum separatio obtineatur, dum e contra in puncto saturationis nullam^ 

 fere hic difficultatem monstrant.. Si oxydum nigrum magnesiae calori intenso expona- 

 tor, gas oxygenium prodit et bruneum evadit, at nulla temperatura huc usque valuit 

 omne oxygenium ab ipso detrahere: ita etiam ferrum jnnctum cum duabus proportio-- 

 nibus sulphuris in pyrita auri, ab acido sulphurico diluto non afficitur; si vero unam^ 

 tantum habeat proportionem uti in sulphureto artificiali, idem acidum facile suum ef-- 

 fectum in ipsum praestat.. Ex his patere Videtur duas aut plures proportiones corpo-- 

 ris, unam alterius majori energia suscipere, quani Si etiam illius unica tantum adfue-- 

 lit (2). Minc est quod Qh Berthotietus , cm rectam et' acCuratam affinitatis cognitio- 

 nera debemus, assumserit actionem chemicam csse in ratione afinitatis et qunntila^ 

 tis (3). In affinitatibus, ita dictis electiyis, praecipue sunimae utilitatis est, haef 

 lite animadvertisse , quura idcm corpus, quod nunc de composito ope akerius expelli— 



■PP« >M 'M -r:"" ' turj, 



' ■!!•; -o- y ii': if;: ■ 



(2j Vld. ir. Dav,, Ph|l. Chlm. VL ,5. i», 

 C3) Vid. £triholl,t, Scaiiq. Cliin). I. p. 35, 



