VAN flET WATER IN RIVIEREN EN DE WERKELIJKE SNELHEID. ó 



vonden hebben, die zij wel verdiend hadden, welke tot grondslag onzer be- 

 schouwingen zullen strekken. 



Er zijn geene latere waarnemingen, na die van Brunisgs bekend, omtrent 

 de snelheid in de verschillende punten van een zelfde dwarsprofii, tenzij op 

 zulke kleine schaal in kunstmatige kanalen van weinige vierkante palmen 

 prolils-inhoud, dat daaruit niet wel tot de verschijnselen in het groot kan 

 besloten worden. Hiervan moeten echter uitgezonderd worden de proeven op 

 de Newa te St. Petersburg door den Ingenieur Raücourt genomen en door 

 hem aan de Parijscbe Akademie van Wetenschappen medegedeeld. Een ver- 

 kort beri^^t daaromtrent vindt men in het Bulletin des Sciences Mathématiques 

 van Ferussac *, en een verslag omtrent die proeven door Navier aan ge- 

 noemde Akademie f. De waarnemingen door Raücourt werden gedaan in 

 prolilen der Newa, alwaar deze Gü voeten diepte had, zij geschiedden in den 

 zomer en ook des winters, de waterspiegel met ijs bedekt zijnde. De snel- 

 heden werden gemeten met een werktuig, veel overeenkomst hebbende met bet 

 • bekende log bij de scheepvaart in gebruik om den gang der schepen op zee 

 te bepalen. Uit die waarnemingen, die echter niet volledig bekend zijn, leidde 

 Raücourt af, dat in eenig profil, de snelbeden der waterdeelen in eenc 

 zelfde verticale lijn gelegen, afnamen te rekenen van den waterspiegel naar 

 den bodem, en wel ongeveer als de ordinaten eener ellips, die haar middel- 

 punt in den waterspiegel en hare groote as, langs de genoemde verticale lijn 

 had. De kleine as dier ellips gelijk zijnde aan de snelheid in den waterspie- 

 gel, zoo gaf de ordinaat van eenig ander punt der ellips, de snelheid in hot 

 overeenkomstige punt in de groote as; en deze laatste was gelijk ^aan de 

 diepte der rivier langs die verticale lijn, indien die diepte meer dan 50 voe- 

 ten bedroeg; zoodat dan de snelheid op den bodem gelijk nul was; bij mindere 

 diepte evenwel, was de groote as der ellips grooter dan de rivierdiepte o;! 

 die plaats. De snelheden in eene zelfde horizontale lijn, waren mede nage- 

 noeg overeenkomstig met de ordinaten eener ellips, waarvan de groote as 

 overeenkwam met de breedte der rivier in die horizontale lijn. Daar evenwel 

 de proeven van Raücourt niet openbaar zijn gemaakt, valt het moeijelijk 

 to beoordcelen, in hoeverre zij werkelijk geheel met de zoo oven genoemde 

 wiskunstige bepalingen overeenkomen. 



» Tomé XIII, p. 17G. 



t Annalcs den Pnnls et Chausxées 1832, 2" Semcslre p 1. 



