4 OVER DE AFWIJKINGEN VAN HET KOMPAS. 



staal' met het omleggen herhaald. Het bleek, dat het blijvende niagnelisinus 

 der staaf nu veranderd was — het was verminderd — maar, dat het veran- 

 derlijke zeer nabij dezelfde waarde behouden had. Zoo wij het blijvende 

 door 6, liet veranderlijke door v voorstellen, dan was: 



( b evenredig aan het getal 163,52. 

 bij de eerste proef ) -n- -a 



(- b evenredig aan het getal 87,06. 



bii de tweede proet J 7^0 o'^ 



J '!?;)) » » » 7U2,io. 



Weber vermeldt niet hoe lang de staaf regtop gestaan heeft, hetgeen voor 

 ons onderwerp niet onbelangrijk geweest zoude zijn om te weten. 



Ten einde meerdere ervaring te erlangen heb ik zelf, zoover mijne hulp- 

 middelen strekten, eenige proeven ingesteld met zes verschillende staven; eenc 

 tijdelijk in mijne kamer opgehangen niagneetnaald met een spiegeltje, diende 

 daarbij om de afwijkingen waar te nemen. De staven werden gelegd beur- 

 leli)igs met de middens, ten ZO. en ten ZW. van de magneetnaald, op oenen 

 afstand van ooöj mm., te weten 250 mm. Zuidelijker en 250 mm. Oostelij- 

 ker of Westelijker, waarbij zij steeds Noord en Zuid gerigt waren. In deze 

 stelling is de afwijking die zij voort kunnen brengen een maxinmm, mol 

 betrekking tot de streek, waarin de staven ten aanzien van de naald liggen. 

 De proeven zijn voorts op de volgende wijze genomen : i°. Eene opteekening 

 van den stand der naald op eene verwijderde schaal, zonder de staaf. 2°. üc 

 staaf ten ZO., met het eene einde A naar Irct Noorden, en dan omgekeerd met 

 het einde A naar het Zuiden. 0°. Dezelfde dubbele waarneming met de slaaf 

 in het ZW. A°. Nogmaals eene dubbele waarneming met de staaf in het ZO; 

 en eindelijk 5". Eene opteekening zonder de staaf. Tusschen twee waarne- 

 mingen verliepen ongeveer 4' tijds. Een enkel voorbeeld zal voldoende zijn 

 dit nader op te helderen, zoowel als om de wijze van berekening aan Ic 

 wijzen. 



