i6 J. V A N V O O R S T 



-cum imperio civili pontificatiim assumsit , quod sequentes deinceps Im- 

 peratores constanier probarunt. Ab his igitur regiae tantum et imperato- 

 riae potestatis tutandae causa Religio adhibita est. JNeque muito ho- 

 nestius aliorum postea Principum fuit propositum , qui sanioris Religio- 

 nis se cultores professi suut, Animadvertite mihi, A. A. quantura in- 

 terjectum sit intervallum inter manifesta illorum Principum, de quibus 

 • nos nunc agimus, studia et consilia , et multorum praecouio nobilitatam 

 illam Rcligionis Christianae professionem , qiiara saeculo quarto Con- 

 ^tantinum, qui inter Principes Christiauos primas tenet, et quem hae 

 inpi'imis de causa adulatores Magnum dixerunt , edidisse meraoriae pro- 

 dituraest; eum scilicet, qucm, licet ad augendum et sustinendum civi- 

 tatis Christianae decus atque emolum^ntum muituzn contulerit, taraeu 

 ad suas raagis quam subditorum res omnia retulisse, non dubitandum 

 ait. Nirairum utilissimum ratus iis se adjungere partibus , quarum 

 auxilio et tutela suam adversus imperii aemiilos aucloritalem cum maxi- 

 me se tueri posse existiraaret, ad Christianos transiit , quibus tamen ad 

 lites potius et contentiones alendas, quam ad pacem et coramuncm utili- 

 tatem procurandam,inserviit. Quanta vero in celsissimis illis nostri tera- 

 J)oris Principibus magnitudo animi elucet, qui ad eam rera palam pro- 

 £tendam ct tutandam consilia cousociarunt, quam magna liodie eorum 

 caterva, qui soli sibi saperc vidcntur, ad magnos certe horaines plane 

 Don pertinere, alto supercilio contendit; quorum impudentiae et proca- 

 citati nos tantorum Principum opponimus cxemplum, quos in sanctissi- 

 mum foedus, non confirniandi impcrii, quippp jam stabiliti, sed huma- 

 nae, quoad ejus fieri possit, augendae et amplilicandae salutis causa, 

 coaluisse, res universa declarat. 



Jlli qnidem suam sibi habcant sagacitalera, qui a turbali cercbri sora- 

 niis, ct fanatico ncscio quo fervore hujus rci origines et progressus re- 

 ppti deberc , confidenlcr dictitanlj quasi vero res talis et tanta, ct a 



prae- 



