9 H. C, vAw cER BOON MESCH, 



acidi carbonici singulorum una centesima parte, oxj'genii una quinta fere, azoti quatuof 

 quimis fere partibus, centum acris Atmospliacrici constitui dicant. Itaque deterrainatam 

 proportionera atque ubique loci eandem, quatuor liorum principiorura inveniri demun- 

 strant sequentia experimenta a multis et exiraiis Pliysicis instituta. 



Cura autem, conscntientibus omnibus Chemicis, difficile sit vario tempore et loco ex- 

 perimenta Eudiometrica institucre, quae accuratissime inter sc conveniaat, gaz oxygenii 

 et azoti proportio, quamvis variis locis et tempore paucissimis particulis diversa inven- 

 ta, dcbct proxiraa pro eadem haberi. Cur enira principiorum acris Atmosphaerici quan- 

 titatis differcntia inveniatur, ipsc Eudiometrorura defectus in culpa cst: proticiscitur au- 

 tem hic dcftctus ex eo, quod gaz nitrosum sibi siniile vix haberi possit, quod gaz azo- 

 tura phosphorum solvat atque ita voliiraine augeatur, quod miscela ex sulphure, ferro, 

 et aqueis particulis confccta, gaz hydrogenium exhalet, sulpliureta alcalina gaz azotum 

 .absorbeant: ncque todera redeat, quomodo gaz exploranda junxeris, quara moram post 

 expcrimenta instituta aereae massae concesseris, quae sit temperatura, aerisquc pressio, 

 dum instituis txpcrimentura; uno verbo multa, neque exacte satis dcterminanda , aliquem 

 hic efl'cctuni edere quis ignorat? 



§• 7- 



Quum iter perGalliam, Angliam, nostramque Patriara faceret, in aerem Atmosphaeri- 

 cura diversarura regionum comphira instituit experimenta Eudiometrica Meritiss. Ingeri' 

 /louszitis (7), secutus Priestkianam methodum : in universuni principia gaz oxygeniiim 

 et azotum quantitate magnopcre ditfcrre non invenit, aerem contra flumini Tamcsi in- 

 cumbentera eundem, quem urbi Osie/idt, illumque urbi Gravcserid mnAiva, quem Lon- 

 dinens^m reperit. 



Non nego interim, et Ingenhouszium , et multos aiios Physicos, sacpius divtrsam gaz 

 oxygenii et azoti quantitatem in aere Atmosphaerico invenisse. Verum in memoriam revo- 

 ceraus nccesse est, gaz nitrosura, quocum cxperimenta instituit Vir Clar. , ut jam dixi, 

 sibi simile parari numquam posse, saepius autcm quantitate partium constitucntium 

 agcndique ratione multum dilfcrre, nisi gaz nitnisuni cum sulphatis fcrri sokitione aquea 

 junxeris, quam invcntionem primus fecit 111. Dnv\-:s ; jam vero quum innumeris opti- 

 morum Physicorum cxperinientis eo res perducta sit, ( velut dein apparebit) ut nullus 

 Chemicorum dubitet, quin constans et univcrsilis principiorum aiiris Atmosphaerici pro- 

 purtio detur, jure concludere videor, si illa gaz nitrosa, quorum ope quantitatem oxy- 



<7; Vid. ln[iiihouiz, ftrkarJ. tver ytncheidtiu Nai. tnitnvirfia , Tom. 2. p. 1:3 — 374. 



